?????? ???? ???? ??? ????

وقتی که از جامعه اسلامی صحبت می گردد، مراد از آن، جامعه‌ای شماره تلفن مسجد قبا مشهد توحیدی می‌باشد که قوانین و موازین آن خدایی و فقاهتی باشد. جامعه‌ای که حدود الهی در آن روان و ساری است. در واقع در جامعه اسلامی، خداوند در رأس هرم قرار دارد و همه مخلوقات آن به ویژه انسانها در ذیل آن قرار دارند. در‌این جامعه، ساختار و تشکیلات، قوانین و قانون ها، روابط سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی و سایر امورات انسانها از آدرس مسجد قبا مشهد سوی خداوند تعیین و تمجید شد‌ه‌است و کلیه چیز ذیل رهبری منصوبان او و نایبان بر حق آنان در جامعه هست. در چنین جامعه‌ای نظام حکمرانی، خانواده، مناسک شرعی، مراکز آموزشی، روابط و مراودات انسانی، نبرد و صلح، همه و کلیه بر اساس موازین فقاهتی و اسلامی و بر شالوده عدالت استوار است. نظامی که بشر را به خاطر آفریدگار می اندازد، بسوی او می‌کشاند و او را از بندگی غیر خدا دور می‌سازد. در چنین جامعه‌ای رهبران آن با بهره‌مندی از احکام و دستورها الهی، مواعظ حسنه و نفوذ حرف خود سعی در جلب و جذب انسانها نه از طریق جبر و فریب بلکه با منطق، عامل و ادله دارا هستند و با این‌شیوه در صدد تشکیل داد صف و جبهه‌ای متحد و کارآمد از انسانهای صالح، مؤمن و معتقد در عوض دولت شماره تلفن مسجد قبا مشهد ها جاهلی هستند. مؤمنانی که با تمرکز به خطبه ۱۹۲ حضرت امیر مؤمنان علی (ع) “لا تاخذهم فی الله لومه لائم”، هیچ شماتت کننده‌ای نمی‌تواند آنان‌را از طریق پروردگار بر گرداند و هیچ عاملی قدرتمند نیست آن جامعه اسلامی را از بین چیره شود. البته به شرط آنکه این جامعه، جامعه‌ای با ایمان یاور با تعهد عملی، گوش به امر، منسجم و متحد و به دور از سایر جبهه‌ها و جریانهای مخالف بوده و با دشمنان خدا و مؤمنان پیوند و رابطه مودت نداشته باشد. چرا که هیچ وقت دوستی با دشمنان خداوند با احکام و اوامر الهی سازگار نیست و ابراز محبت و تشکیل داد روابط با دشمنان، آنان‌را در ازای مؤمنان، گستاخ، وقیح و جری می‌کند. لذا با توجه به اینکه عدم ارتباط ها و تعامل با دشمنان خداوند و دین، بر طبق دستورها فقاهتی هست و جدا ارتباط با دشمنان بر پایه ی آیات شریفه قرآن کریم یک امر سیاسی می باشد، چنانچه برقراری روابط با کفار و دشمنان جایز و پذیرفته هست که آن ها خلال احترام به اعتقادات و ارزشهای مسلمان ها، در صدد حیله‌، خدعه و توطئه نباشند. لذا نکته‌ای که درین خصوص مورد اعتنا قرار می‌گیرد، مشاجره دشمن شناسی جوامع اسلامی می‌باشد که از طریق ساخت آگاهی و بصیرت حاص می شود، و این مشاجره از سه جنبه‌ی افکار و خواسته ها دشمنان، دسیسه‌های دشمنان و اخلاق‌شناسی دشمنان می‌بایست مورد دقت قرار بگیرد. چنانکه در آیه‌ها و و روایات متعددی، از یهودیان و مشرکان به عنوان سخت‌ترین دشمنان اهل ایمان ذکر شده گردیده‌است و بر رضایت نداشتن آنان برای رسیدن خیر و خیر و خوبی از سوی خدا به مسلمان ها و آرزوی آنان برای در رنج و محنت قرار به چنگ آوردن مؤمنان اشاره گردیده‌است. لذا با توجه به اینکه آرزوی دشمنان، نرمش و انعطاف مسلمان ها برای سازش، و غفلت مسلمان‌ها از ظرفیتها و سرمایه‌های معنوی و مادی کارآمد و مؤثر است و از طرفی با تمرکز به اینکه در آیه یکصدویک از سوره مبارکه نساء از کافران و مشرکان به عنوان دشمنان آشکار مؤمنان خیال گردیده‌است، دشمنانی که با خدعه و نیرنگ در صدد تسلط و هیمنه بر دولت ها اسلامی می باشند، ضروری می‌نماید که جامعه اسلامی از دشمنان و بدخواهان برحذر بوده و با کل توان و با استعمال از منابع و قابلیتهای جان دار به ویژه در عرصه نظامی در مقابل دشمنان ایستادگی کرده و از محرم اسرار قرار دادن مسلمان‌نماها و غیر خودی‌های به ظاهر خودی خودداری و اجتناب نمایند. مبرهن هست یک جامعه‌ اسلامی به معنای واقعی واژه و کلمه، هنگامی تحقق خواهد یافت و مردم آن روی سعادت و نیکبختی را خواهند مشاهده کرد که آگاهانه و بصیرانه در سایه ایمان توأم با تعهدات عملی، گوش به فرمان و دنباله‌روی اما خود که ادامه دهنده طریق نبوت و امامت است، باشند.

۷. بیان کردن آمین در نماز:

از حیث شیعه اعلام کردن آمین در نماز حرام میباشد و نماز شماره تلفن مسجد قبا مشهد فسخ میباشد، ولی از لحاظ چهار مذهب اهل سنت مستحب میباشد.

۸- تلاوت قنوت:

به حیث شیعه در تک تک نمازهای یومیه تلاوت قنوت مستحب میباشد. البته به آدرس مسجد قبا مشهد حیث اهل سنت:به حیث حنفی‌ها و حنبلی‌ها: در غیر نماز وتر در نمازهای دیگر قنوت ندارد. به لحاظ شافعی و مالکی: قرائت قنوت صرفا در نماز صبح مستحب میباشد.

۹. برگرداندن شکل به چپ و راست در حالا قرائت درود:

شافعی‌ها و حنفی‌ها و حنبلی‌ها نظریه دارا هستند که مستحب میباشد مسجد قبا مشهد نمازگزار در هم اکنون قرائت درود نماز، در درود اولیه شکل خویش را به طرف راست و در درود دوم به طرف چپ برگرداند، آن هم به اندازه‌ای که از پشت‌راز شکل وی چشم گردد. مالکی‌ها نیز این شغل را مستحب می دانند، اما آن را به درود انتها تخصیص داده‌اند. از لحاظ شیعه نمازگزار هنگام درود نماز نباید صورتش از قبله گمراه گردد.

۱۰. عبور از مقابل نمازگزار:

از دید اهل‌سنت عبور کردن از مقابل نمازگزار حرام میباشد، حتی‌در بعضا از کتاب‌های حدیثی آن ها آمده میباشد که نمازگزار می بایست بازدارنده عبور عابر از مقابل خویش باشد، اگرچه این عمل به زد خورد بکشد و هر کس از مقابل نمازگزار عبور می‌نماید شیطان میباشد. به همین جهت هنگامی در مکه یا این که مدینه از مقابل هر کس نماز می گذارد، عبور فرمایید، با اعتراض شدید وی و بقیه افراد روبرو میشوید و حتی ممکن میباشد برای این فعالیت خشونت هم نشانه بدهند.

۱۱. محل سجده:

از لحاظ شیعه، سجده می بایست بر زمین (خاک و سنگ) و چیزهای غیر خوراکی که از زمین می روید باشد و سجده بر خاک از کلیه عالی میباشد. البته اهل سنّت درباره ی محلّ سجده پیشرفت بیشتری قایل می باشند و سجده بر فرش، سجاده و… را نیز روا میدانند.

۱۲. خم شدن در رکوع:

شیعه‌ها و اهل سنت در مقدار خم شدن در هنگام رکوع متفق القولند؛ جز حنفی‌ها که خم نمودن رمز را کافی میدانند.

۱۳. موادتشکیل دهنده نماز:

عنصرها نماز را اهل سنّت چهار تا می دانند (قیام و رکوع، سجود و تلاوت) و برخی از آنان نیّت را اضافه نموده‌اند اما شیعه‌ها عنصرها نماز را پنج عدد میدانند (نیّت، تکبیرة الاحرام، قیام، رکوع، سجود)

۱۴. وقت نماز:

اهل سنّت میگویند نمازهای پنجگانه می بایست در پنج وقت (ظهر، بعدازظهر، مغرب، عشاء، صبح) خوانده خواهد شد البته از لحاظ شیعه در پنج وقت تلاوت افضل و مستحب میباشد.

۱۵:بیان تشهد:

اهل سنت دربارهٔ صلوات عبارت آل محمد را در صلوات حذف نمی‌گویند و در تشهد که صلوات آن واجب میباشد این عبارت را بیان نمی کنند.[۱۰]

واجبات و مستحبات نماز

مسلمان ها در هم اکنون نماز
واجبات نماز

تصویر حرکات گوناگون یک رکعت نماز را نماد می دهد.
واجبات نماز یعنی کارهایی که می بایست در نماز صورت بپذیرد. واجبات نماز یازده گزینه می‌باشند که‌این واجبات به دو نوع رکن و غیررکن تقسیم می شوند. واجباتی که رکن می باشند، نادر یا این که زیاد کردن آنها چه به‌عمد و چه سهواً نماز را فسخ می‌نماید. واجبات رکن در نماز پنج آیتم میباشد مشتمل بر: نیّت، تکبیرةالاحرام، قیام (قیام درهنگام تکبیرةالاحرام و قیام متصل به رکوع)، رکوع و سجود. واجبات نماز از این قرارند:[۱۱]

نیت: به‌معنا قصد قلبی میباشد و نیازی وجود ندارد به لهجه آورده گردد؛ بلکه به‌این مفهوم میباشد که نمازگزار با هوشیاری و قصد نماز را می خواند. لازم به ذکر میباشد که نیت در نماز بسیار اساسی میباشد و درصورتی که به عنوان مثالً کسی نماز را برای غیر معبود بخواند، مانند این میباشد که ابداً نماز نخوانده میباشد.
تکبیرة الاحرام: یعنی اعلام کردن الله اکبر در اولیه نماز؛ و درین هنگام معمولاً دست‌ها را تا مقابل گوشها بالا می برند.
قیام: در معنای ایستادن میباشد؛ هر کس نمی‌تواند بایستد، می تواند نشسته یا این که خوابیده نماز بخواند.
خواندن: در اولِ رکعت، قرائت سورهٔ فاتحه واجب میباشد. در دو رکعت نخستین نمازهای ظهر، بعدازظهر، مغرب و عشا همینطور واجب میباشد که سورهٔ دیگری بعد از فاتحه خوانده خواهد شد. اهل سنت قرائت بخشی از یک سوره را هم کافی می دانند.
رکوع: در معنای خم شدن نمازگزار میباشد، تا این‌که دست‌ها به زانو برسند. مسلمان ها معمولاً در هنگام رکوع اذکاری را می گویند مانند سبحان الله یا این که سبحان ربّی العظیم و بحمده.
سجده: در‌این مجال، نمازگزار پیشانی، کف دست‌ها، دو زانو و رمز انگشتان پاها را بر زمین می گذارد؛ در حین سجده نیز اذکاری زیرا سبحان الله یا این که سبحان ربّی الأعلی و بحمده گفته میشود.
ذکرهای سجده و رکوع
تشهد: به‌مضمون‌ سند دادن بر یکتا بودن پروردگار و پیامبری محمد میباشد. این عمل در رکعت‌های زوج و در رکعت نهایی، پس از سجده اعمال می شود.
درود: یعنی سلام پست کردن بر نبی و خانواده‌اش و بر خویش و بر بقیه بندگان لایقٔ معبود، در نقطه پايان نماز.
ترتیب: یعنی این‌که شغل های نماز به ترتیب خودش صورت بپذیرد و از جملهً درود نماز در اولِ نماز گفته نشود.
موالات: یعنی پی‌به‌دنبال بودن اجزای نماز؛ میان شغل های نماز نباید خیلی مسافت انداخته گردد (معمولاً حداکثر یکسری ثانیه).
مستحبات نماز
بعداز رکوع، مستحب میباشد نمازگزار بگوید: «الله اکبر» و «سمع الله لمن حمده»
بعداز سجده، مستحب میباشد نمازگزار بگوید: «الله اکبر» و «استغفرالله ربی و اتوب الیه»
در هنگام برخواستن از زمین، مستحب میباشد نمازگزار بگوید: «بحول الله و قوته اقوم و اقعد»[۱۲][۱۳]
وضعیت نماز و نمازگزار
نمازگزار قبل از نماز می‌بایست، بسته به حالت و وضعیت، وضو،[۱۴] غسل یا این که تیمم[۱۵] نموده باشد. همینطور خوب میباشد پیش از نماز اذان و اقامه بگوید.
نمازگزار، می بایست در هنگام قرائت نماز رو به قبله، که به عبارتی کعبه میباشد، بایستد.
تن نمازگزار می بایست تمیز باشد. جامه نمازگزار نیز بایستی منزه و پوشانندهٔ عورت باشد.[۱۶] همینطور خرقه نمازگزار نباید غصبی و نجس، از اجزای مردار، از حیوان حرام گوشت و ابریشم خاص یا این که طلا جواهرات بافت (در مردان) باشد.
مطابق دستورهای اسلامی، محلی که نمازگزار در آن نماز میخواند، نباید غصبی باشد. همینطور جای نمازگزار بایستی استقرار داشته باشد و قابلیت و امکان نماز گزاردن در آن جا وجود داشته باشد.[۱۷]
موردها بالا موقعیت و استثناهای منحصر به خویش را دارا‌هستند و همینطور در وضعیت و حالت‌های خاص می توانند تغییر و تحول یابند که در مذهب تشیع این موردها به وسیله مراجع پیروی معلوم میگردند.

صدقه از ماده ((درستی )) که در معنای حقیقت بی نقص میباشد، است شماره تلفن مسجد قبا مشهد و در اصطلاح شرع، صدقه بر مالی اطلاق می‌گردد که (با قصد نزدیکی ) به مصرف اصطلاح کارها و رفع نیازمندیهای شخصی و اجتماعی رسد، همینطور بر هر عملی که در شیوه سرویس و احسان به نوع اجرا گیرد، ((صدقه )) گفته می‌شود.

در قرآن مهربان از زکات (که توسط آن کارها اصلی و اصلی مسلمین اداره مسجد قبا مشهد می‌شود) به ((صدقات )) حافظه گردیده، چون دهنده آن بایستی با نیت صحیح و اخلاص آحاد فارغ از هیچ مقصود دنیوی آنرا بپردازد. همینطور مهر زن، در قرآن ((صدقه )) خوانده گردیده، چون می بایست با طیب خیال پرداخت خواهد شد.

یک خانواده مسلمان، یاری به نیازمندان را در اپ های خویش مراد و از طرف یه خرده از آدرس مسجد قبا مشهد بضاعت و توان خویش در منش رفع نیازمندیهای آنها دریغ ندارد، چون وی بدین واقعیت پی برده میباشد که ((هر چه را در منش آفریدگار انفاق نماید، پروردگار مکان آن را مالامال می نماید)). [1]

پس چه تجارتی از این سودمندتر که سرمایه های مو جود آدم، با انفاق و صدقه در شیوه خداوند، از مضمون‌ نیستی خارج رفته و رنگ بقا یابد.

با دقت به اینکه نعمتهای جهان در معرض گونه های آفات میباشد، و خواه ناخواه از دست ما خارج خواهد رفت، شایسته ترین شیوه بیمه کردن نعمتها، (مخصوصا نعمت سالمی و امنیت ) صدقه دادن و انفاق در روش خداست، چون صدقه و انفاق در شیوه آفریدگار رزق را افزون، منزل ها را آباد، مرگها را به تعقل انداخته و عمرها را افزون می نماید و از هفتادگونه مرگ ومیر بد دوری میاورد. [2]

((از برخی روایات به کار گیری میگردد که پیشوایان معصوم گاهی قبل از آنکه صدقه ای را به فرد مستلزم بدهند، در آغاز دست خویش را به نشان احترام و تعظیم می بوسیدند، بعد از آن آنرا به نیازمندان می دادند و یااینکه در آغاز آنرا به نیازمندان می دادند، پس از وی می گرفتند و آن را می بوسیدند و می بوییدند، و به وی گشوده می گردانیدند، چرا‌که با دست خداوند روبرو بوده اند)). [3]

عن موسی بن ابی الحسن، عن ابی الحسن الحسن الرضا (علیه السلام ): قال: ظهر فی بنی اسرائیل قحط شدید سنین متواتره، وکان عند امراءة لقمة اینجانب خبز فوضعتها فی فیها لتاءکل فنادی السائل یا این که امة الله الجوع، فقالت المراءة: اتصدق فی مثل هذا الزمان فاخرجتها اینجانب فیها، فدفعتها الی السائل و کان لها ولد صغیر یحتطب فی الصحراء فجاء الذئب فاحتمله فوقعت الصیحة، فعدت الام فی تاثیر الذئب، فبعث الله گران قدر وتعالی جبرئیل (علیه السلام ) فاخرج الغلاام اینجانب فم الذئب فدفعه الی امه، فقال لها جبرئیل (علیه السلام ): یا این که امة الله ارضیت لقمة بلقمة. [4]

((موسی بن ابی الحسن )) میگوید: امام رضا (علیه السلام ) فرمود: هنگامی در بنی اسرائیل خشکسالی دشوار پدیدآمد و عموم مبتلا قحطی شدیدی بودند، در بین این دسته، زنی در خانه خویش لقمه نانی داشت و فراهم تناول کردن آن بود که ناگاه صدای فقیری از درب خانه خویش به گوشش رسید که می اعلام‌کرد: در‌حالتی که خوراکی در خانه دارید، به اینجانب امداد نمائید چون اینجانب گرسنه ام. آن زن با خویش اندیشید که در‌این هم اکنون خوب میباشد لقمه را به این سائل صدقه دهم و آن لقمه نان را به سائل بخشید. سود صدقه این شد که زن را پسری بود خردسال او به صحرا رفته بود که هیزم آورد، گرگی آمد و او‌را ربود، مادرش متوجه قصه شد پشت راز گرگ می‌دوید و بیداد میکرد و یاری می طلبید. معبود تعالی و بزرگ به جبرئیل وحی نمود که برو آن پسر را از دهن گرگ بگیر و به مادرش برگردان. جبرئیل پسر را از گرگ گرفت و نزد مادرش آورد و خاطرنشان کرد: آیا راضی هستی عوض آن لقمه نانی که صدقه دادی. خدا این لقمه (پسرت ) را به تو برگرداند.

قال علی بن موسی الرضا (علیه السلام ):

تصدق بالشی ء وان قل، فان مجموع شی ء یراد به الله وان قل آن‌گاه ان تصدق النیة فیه بزرگ. [5]

امام رضا (علیه السلام ) فرمود:

صدقه بده چنانچه چه اندکی باشد چون هر چیز اندکی در روش خداوند با نیت صادقانه داده گردد، گران قدر میباشد.

با اعتنا به مباحث قبلی بویژه مشاجره حدیث پر‌نور شد که در بین واژه و کلمه امامت و مسجد قبا مشهد خلافت در اصطلاح و به کار گیری تفاوتى نیست چنان که مفسر متفحص مرحوم طبرسى مى نویسد: «الخلیفة و الامام واحدٌ فى الاستعمال الاّ انّ بینهما فرقاً فالخلیفة اینجانب استخلف فى الأمر جای اینجانب کان قبله... و الامام مأخوذ اینجانب التقدم...»[1];به عبارت دیگر اختلاف در معنا لغوى میباشد چرا‌که خلیفه به معناى کسى میباشد که جانشین دیگرى گردیده و امام کسى میباشد آدرس مسجد قبا مشهد که بر دیگرافراد حق اولویت دارااست.

آن چه یادآورى آن در این مکان مورد نیاز میباشد برداشت گوناگون مذهب‌ها اسلامى از امامت و خلافت میباشد. اهل سنت خلافت را زعامت و رهبرى جامعه اسلامى مى دانند، در صورتى که امامت از بینش شیعه شماره تلفن مسجد قبا مشهد بزرگ خیس از زعامت و رهبرى جامعه میباشد; به عبارت دیگر از طریقه اهل سنت خلافت یعنى حکومت، البته از نگرش شیعه حکومت شاخه اى خرد از امامت و خلافت مى باشد، به این دلیل‌که امام یعنى جانشین فرستاده، و جانشین آن حضرت می بایست از تمامى شؤونات وی جز نزول وحى بهره مند باشد ولی در حالتی که خلافت به معناى حکومت باشد چنان که اهل سنت گفته اند، میان امامت و خلافت تفاوت اساسى تولید خواهد شد.

مهمترین شاخصه امام در مرتبه در آغاز این میباشد که امام تحت عنوان جانشین نبی(علیه السلام)بایستى از تمامى تعلیمات قرآن و سنت نبوى منتفع باشد تا در راستاى برطرف نمودن ایرادات جامعه و راهنمایى امت اسلامى در تمامى بعدها ـ سیاسى، اجتماعى، اقتصادى و... ـ قدم بردارد، و طریق تکامل و صراط بدون واسطه را نشانه دهد، از این رو جانشینان نبی(صلى الله علیه وآله) آدم هاى کاملى میباشند که زمین و فرصت از آنها خالى نخواهد بود.

با اعتنا بدین نگرش مى قدرت سود گرفت که:

1. مبنی بر دیدگاه شیعه، قوام امامت بر مبناى تصاحب اقتدار به وسیله امام وجود ندارد و براین اساس، عدم دستیابى امام به حکومت سیاسى بازدارنده ادامه امامت وی نمى خواهد شد به این ترتیب در اینگونه شرایطى امام به وظیفه امامت خویش ادامه مى دهد ولو این که حکومت، به ناحق در چنگ غیر امام باشد; به دلیل آن که امامت به مقتضاى تشکیل جامعه سیاسى و آدم سیاسى پدید نیامده میباشد بلکه به مقتضاى آئین اسلام و امت اسلامى به وجود آمده میباشد و لذا با تلف کردن سلطه سیاسى، مشروعیت خویش را از دست نمى دهد و حتى با وجود عدم دستیابى به سلطه سیاسى، امام همچنان امام میباشد و گستره امامت وی هم امت میباشد. ولی سازه بر طریقه اهل سنت قوام خلافت بر تصاحب اقتدار گذارده گردیده است و ماهیت و مشروعیت خلافت از جاری ساختن سلطه سیاسى ناشى مى خواهد شد براین اساس خلیفه به کسى اطلاق مى خواهد شد که به توان دست یابد و ذمه دار خلافت خواهد شد.

2. امامت معصوم، شأنى از شؤون امت اسلامى میباشد خیر شأنى از دولت و جامعه سیاسى; یعنى وابستگى امام به امت بدین نظر میباشد که امت، اسلامى میباشد و دین اسلام را اپ خویش قرار داده میباشد خیر به نظر این که جامعه اى سیاسى میباشد که دولتى تشکیل داده میباشد لذا امامت در تمامی حالات حتى در موقعیت هیاهو هم وجود دارااست و وجودش ضرورى میباشد و حتى در صورتی یک نفر در روى کره زمین وجود داشته باشد منصب امامت نیز باقى خواهد بود. در حالى که خلافت از نظر اهل سنت منصبى دنیایى و اجرایى میباشد که پیوندش با امت اسلامى از این لحاظ میباشد که جامعه نیاز به قاضی دارااست. به عبارت دیگر خلافت نهادى وابسته به مسلمان‌ها ولی تحت عنوان یک اجتماع سیاسى میباشد که در آن بنیان مسلمان تحت عنوان یک نام‌و‌نشان دینى حیث نشده میباشد بلکه یک نام و نشان سیاسى میباشد که در نظام زندگى، مستلزم به اجتماع سیاسى و دولت میباشد.

3. در امامت، ویژگى هاى اعلمیت، عصمت و طهارت و منصوص بودن ضرورى میباشد، خلاف خلافت از نظر مذهب‌ها اهل سنت که در آن این شرط هاى سه گانه دارای اعتبار وجود ندارد و در سود گناهکار بودن خلیفه، تصاحب توان به وسیله وى از روش قهر و غلبه و...ضررى به خلافت و مشروعیت وى نمى رساند حتى در‌صورتی‌که افضل و اعدل جان دار باشد.

4. مطابق دیدگاه شیعه، امامت از مسایل اصول آئین مى باشد خیر فروع آن ولى مطابق بینش اهل سنت خلافت از فروع آئین میباشد خیر از اصول آن.

به نقل از تیم فرهنگی ، عید فطر، روز رها شدن از بندهای گناه و نافرمانی میباشد ؛ مسجد قبا مشهد روز منزه شدن از هر زشتی و پلشتی. نبی اعظم صلی الله علیه و آله فرمود: خدا متعالی در روز عید به ملائکه می‌فرماید: مزد آنانی که به وظایف خویش کار کردند چیست؟ ملائکه می‌گویند: خدایا! مشوق آن ها به دست توست. معبود می‌فرماید: آدرس مسجد قبا مشهد شما ملائکه مدرک بدهید که اینجانب بندگان خویش را بخشیدم.(1)

عید فطر چیست؟

عید حقیقی و واقعی

در تمدن اسلام، عید معنایی بلندمرتبه و خالق داراست. امام علی علیه شماره تلفن مسجد قبا مشهد السلام می‌فرماید: «هر روز که در آن معصیت معبود نشود، روز عید میباشد».(2) در روایتی از معصوم آمده میباشد: «عید حقیقی وواقعی برای آن کس که جامه نوپوشیده وجود ندارد، بلکه برای کسی میباشد که از وعده های عذاب آفریدگار جامه ایمنی به بدن کرد‌ه باشد».(3) در روز عید فطر، نرم افزار های ارزنده ای مانند صدقه دادن، یاری به نیازمندان، صله رحم، دلجویی از یتیمان و پوشیدن جامه پاکیزه، از سوی معصومان پیشنهاد گردیده‌است. در روایتی آمده میباشد: «عیدهای خویش را با تکبیر زینت داد» و در حدیث دیگری می‌خوانیم: «عید فطر و قربان را با بیان کردن ذکرهای لااله الاالله، الله اکبر، الحمدلله، و سبحان الله زینت اعطا کرد».

در تزئین و پیرایش بناهای اسلامی این خصیصه میباشد که بیننده را به جنب و جوش و شماره تلفن مسجد قبا مشهد شغل وا نمی دارااست بلکه بر عکس، در ذهن او قضیه ای را برای کشف و شهود و باطن بینی آماده می نماید. تزئینات بناهای اسلامی عموماً یا این که الوان میباشد یا این که بر روی آن ها کنده کاری های نادر عمق تولید میگردد و آدرس مسجد قبا مشهد در هر درحال حاضر تک تک قسمت های پوشش سازه را می پوشاند و کلیت و تمامیتی ذاتی بدان می‌بخشد که جدا از ساختمان خویش مسجد میباشد. از نگرش یک هنرمند مسلمان و یا این که پیش هوری که بر آن بود تا سطحی را تزئین نماید، پیچاپیچ هندسی کاشی ها، بیگمان اشاره بسیار آشکاری میباشد بر این فکر که یگانگی الهی یا این که وحدت الوهیت، موضوع و مسجد قبا مشهد محور گوناگونی های بیکران دنیا میباشد. صورت های پیچاپیچ اسلامی معمولاً از یک یا این که تعدادی صورت منتظم پرداخته میشوند که در انحناها و دوایر می‌افتند و به نقش ستارگان یک سری مالامال در میایند و این بدان معناست که تناسبات متعلق به یک نقش در سطح پهناور طرح تکراری می‌شود.

ارکان معماری مشترک مساجد

مساجد در تک تک جای هایی که ساخته می‌شوند، عنصرها معماری مشترکی دارا‌هستند؛ صحن، حیاط، رواق، مناره، گنبد، شبستان و محراب که ولی بعضا مساجد همانند مسجد روضه خوان لطفالله اصفهان فاقد صحن و مناره میباشند. هیچ معبدی نیز نمیتواند محراب نداشته باشد تا جایی که برخی مساجد دارنده تعدادی محراب میباشند تحت عنوان مثال؛ مسجد جامع اصفهان را می بینیم که دارنده ٩ محراب می باشد، ولی بیشتر مساجد دارنده یک محراب در جنوب مسجد می‌باشند.

صحن و تراس مسجد

صحن و تراس مسجد یک کدام از موادتشکیل دهنده اصلی معماری مساجد اسلامی، صحن و ایوان میباشد که به جهت تقلید از طرح و نقشه او‌لین مسجد عالم(مسجدالنبی)، طرح مربع و یا این که مربع مستطیل داراست و فضایی آزاد و روضه خوان را برای واردین به مسجد تولید میکند. در واقع صورت و هیبت و عنصرها دکوری آغاز در همین صحن ها به اکران در میایند و شما هنگام ورود به مسجد اکثری از موادتشکیل دهنده معماری و تزئینات متعلق به معماری را یک جا مشاهده می‌کنید. در میانه صحن ایوان، آب مظهر پاکیزگی و نظافت، در آبگینه بزرگی که با فضاسازی سازه به طور دایره و یا این که مربع و مستطیل و یا این که هشت گوش متناسب میباشد، متجلی میشود.

معماران محل آبگینه را در جایی گزینش می کردند که لااقل تصویر اکثری از سازه به ویژه حیاط ها و طاق نماهای قشنگ که دارنده تزئینات و رنگ های الوان بودند، به طور کاملً در آبگینه منعکس خواهد شد که مثال آن را در مسجد امام خمینی اصفهان میبینیم. وقتی که‌این آیینه کاذب با موج کوچکی شکسته میگردد، بشر متفکر و عارف به دیده دل می بیند که هیچ چیز جز ذات اقدس آفریدگار استوار وجود ندارد. بدین ترتیب آبگینه علاوه برکارکردی که برای وضو ساختن داراست، نمادی دکوری نیز به‌حساب می‌آید.

در بعضا بخش ها همانند مسجد عتیق شیراز، برروی آبگینه رتبه یا این که تخت گاهی ساخته اند که محور های آن در آبگینه میباشد. در بالای این رتبه که به آن خدای منزل گویند، مؤمنین به دور از عموم معمولی به قرائت قرآن مجید می پرداختند. رواق ها، فضاهای راز پوشیده ردیف دار گوشه و کنار صحن و ایوان مسجد میباشند که معمولاً در پشت آنان دیوارهای انتهای مسجد قرار دارا هستند. در بدون‌نور منزل دامغان شاهد این رواق ها هستیم. رواقها بیشتر در کشورهای اسلامی حوزه مدیترانه هند و پاکستان به شغل رفته اند.

ایوانهای مساجد کشور‌ایران

تراس فارغ از شک و تردید زیباترین و خوب ترین تراس ها در مساجد و بناهای اسلامی کشور‌ایران مشاهده میشود. تراس های مساجد کشور‌ایران از حیث طول و تناسبات فنی و موادسازنده دکوری فی مابین بقیه بناها و مساجد اسلامی کشورهای عالم، مثال و منحصر می باشند. هر ایوانی زیبایی خاص گروه خویش را دارااست. حیاط های اهل ایران اکثر وقت ها بلند و متناسب با سازه تشکیل‌شده اند. به علاوه وجود طاق نماهای بسیار جذاب و متنوع در حوالی حیاط ها، آن ها را از کم آبی و تجرد بیرون کرده وحالت موزونی به آن ها داده میباشد.

سقف تراس ها که از لحاظ صورت و هیبت مانند نیم کره و نیم گنبد میباشد، با اشکال عنصرها تزیینی مانند مقرنس، آجرکاری، گچ بری، آیینه کاری و نگارگری مزین گردیده است و در هر بنایی به تناسب مداقه آن، این تزئینات بیشتر و جامع تر و زیباتر گردیده اند. حیاط های ورودی مسجد جامع یزد، مسجد روضه خوان لطف الله و مکتب چهار گلشن چنین اند. سقف حیاط هایی که عمیق می‌باشند، مانند تراس یا این که صفه درویش در مسجد جامع اصفهان به طور گهواره ای ناوی و یا این که طاق ترانه میباشد. در نزدیکی کلید ایوانها، طاق نماها به امداد حیاط ها آمده و زیبایی آن ها را بدون نقص کرده اند و آنان را از تجرید و تکبنایی که صورت قابل قبولی نبوده، خارج آورده اند. این طاقنماها به طور مربع مستطیلاند و به طور قالببندی در بیشتر تراس ها مکان گرفته اند.

مناره ها

مناره ها بناهایی در پوسته ساختمان بلند بلند و باریک می‌باشند که معمولاً در کنار مسجد و مقبره متبرکه برای بیان کردن اذان ساخته میشوند. در قبلی مناره ها نقش تمایل راهنما را در کنار جاده ها و اولِ شهرها و در کنار مساجد، کاروان سراها، مدرسه های و مهمان پذیرها انجام کرده اند. این بناها به جهت پر‌نور کردن لامپ و یا این که حریق بر فراز آنان برای موعظه مسافرانی که شب هنگام از رویکرد های بدور به طرف شهر می آمدند به مناره یا این که محل فروغ و روشنایی پر اسم و رسم شدند و برخی منابع به آن رغبت هم گفته اند. کلمه و واژه منار یا این که مناره به معنای مکان نور و روشنایی و حریق میباشد و در فرهنگ و تمدن های لغت نیز همین مضمون‌ به فعالیت برده گردیده است.

در عصر اسلامی ایجاد کرد مناره ها در کنار مسجد یا این که مقابر متداول شد ولی اولی مناره را وابسته به قرن سوم هجری می‌دانند که در شهرستان قم واقع میباشد. مناره ها آغاز منفرد بودند و مصالح آن‌ها از آجر بود. بعد ها با خشت هم پا با تزئینات آجری و کتیبه ساخته شد، مانند منار مسجد علی در اصفهان و منار بدون نور منزل دامغان. در همین فرصت نیز مناره های زوجی به ویژه در دو طرف حیاط های گنبد دار متداول شوید که در‌این‌صورت به آن گلدسته نیز گفته می‌شود. مناره ها کلاً به دو گروه تقسیم میگردند‍:

رغبت یا این که مناره های راهنما

گرایش یا این که مناره های راهنما مناره ها یا این که گلدسته هایی که برای اعلام کردن اذان و خبررسانی کاربرد داشته و دارا هستند. از این رو در زمان اسلامی اسم «مأذنه» نیز به خویش گرفتند که پیش از وجود بلندگو، بالای آن ها اذان می گفته اند. هر گلدسته یا این که مأذنه مشتمل بر بخش های پایین میباشد: ١. مبنا ٢. بدنه یا این که ساقه ٣. محل بیان کردن اذان(مؤذنه) ٤. تاج یا این که کلاهک تا پیش از صفویه مصالح بیشتر گلدسته ها از خشت بود. اما از این زمان ساقه گلدسته ها یکدست از محصول کاشی فیروزهای بود که در متن آن حروف معقلی(حروف بنایی) و زرد به فعالیت برده می‌شد.

گنبدها

گنبدها نیز یکی‌از علائم معماری اسلامی می باشند که متنوعترین آن‌ها در جمهوری اسلامی ایران به شغل گرفته گردیده اند. این گنبدها از آجر نپخته با اندود کاه گل یا این که خشت و سنگ در سرتاسر جمهوری اسلامی ایران اسلامی خود نمایی می نمایند. گزینش رنگ آبی‌رنگ که رنگی میباشد آهسته نصیب و متعادل و روضه خوان، برای خویش مزیتی میباشد برای گنبدهای اهل ایران، وقتی که از بلندای شهر یا این که روستایی چشم انداز آن را مشاهده میک نیم. گنبدها همچون نگین فیروزهای میان بافته ای شهری و روستایی می درخشند. گنبدهای اهل ایران صرف حیث از نوع رشته و تکنیکی که در تشکیل داد آن‌ها به فعالیت رفته میباشد به دو مجموعه رک و نار تقسیم میشوند. نار مثل گنبد مسجد امام خمینی و گنبد میرزا رفعیا در اصفهان. گنبدهای رک نیز به سه مجموعه تقسیم میشوند:

اقسام اعتقاد به آفریدگار
کسانی را که به وجود پروردگار اعتقاددارند البته به ادیان و دخالت شماره تلفن مسجد قبا مشهد خداوند در عالم اعتقاد ندارند، دادارباور می گویند. آدرس مسجد قبا مشهد
به عده ای که به سازنده و موجودی رفیعتر اعتقادوباور ندارند، خداناباور گفته می گردد.
به کسانی که وجود پروردگار را قابل ثابت شدن یا این که رد شدن نمی‌دانند، ندانم‌گرا گفته میگردد. مسجد قبا مشهد
به افرادی که وجود نداشتن یا این که داشتن پروردگار را اصلی نمی‌دانند، خدانامهم‌دان گفته میشود.
به اشخاصی که به خدای فرد‌وار اعتقادی نداشته و طبیعت را جزئی از خداوند میدانند، تمامی‌خداوند گفته می‌گردد.
توضیح بیشتر

اهورامزدا (تصویر در سمت راست، با تاج بالا) به اردشیر بابکان (سمت چپ) رینگ پادشاهی را میدهد. (نقش رستم، قرن ۳ میلادی)
خُدا اسم اطلاق گردیده در فارسی به وجود معبود عالم؛ البته متمایز از آن، در نظام‌های ایمانی میباشد، خواه این پروردگار به‌شکل یکتا در یکتاپرستی مطرح باشد، یا این که در کنار دیگر خدایان که در چندخدایی طرح میگردد. همینطور چه ارتباطش را با عالم محافظت کرده‌با‌شد و چه در کارها آن دخالت نکند.[۱۳] معبود متداول‌ترین کلمه و واژه‌ای میباشد که به خداوند فراطبیعی ناظر عالم اطلاق شده است. متکلمان خصوصیت‌های گوناگونی را به مفاهیم مختلف آفریدگار نسبت داده‌اند. از معمول‌ترین این خصوصیت‌ها می‌قدرت به دانش مطلق، اقتدار مطلق، حضور در کلیه‌جا در آن واحد، نه اعلی بودن، بسیط بودن و وجود داشتن ضروری اشاره کرد. همینطور معبود به‌تیتر موجودی مجرد و فردی وار؛ مرجع تام تعهد اخلاقی و تبارک‌ترین جان دار قابل تصور، تلقی شده است.

موردٔ وجود خداوند همواره به‌تیتر یک کدام از سرفصل‌های اصلی جستجو‌های فلسفی مطرح بوده‌میباشد، و در طی تاریخ، فلاسفهٔ وابسته به مشرب‌های فکری گوناگون، به ذکر و سنجش برهان‌هایی برای وجود داشتن یا این که نداشتن معبود پرداخته‌اند.[۱۴][۱۵][۱۶]

گستره و فراوانی ایمان به خداوند

درصد اروپاییانی در هر مرزو بوم که به وجود آفریدگار اعتقاددارند.
در دنیا امروز گسترهٔ ایمان به خداوند در هر مجموعه کشورها و مملکت گوناگون می باشد. در کشورهایی مانند ترکیه، اندونزی و برزیل داده های عددی خبر از اطمینان بیشتر از هشتاد درصد جمعیت به خداوند داراست در حالی‌که در کشورهایی مانند آلمان، بریتانیا، فرانسه، سوئد و جمهوری نظارت کمتر از سی درصد جمعیت به‌وجود خداوند اعتقاددارند. در برخی کشورهای شرق آسیا مانند ژاپن، کرهٔ جنوبی، کرهٔ شمالی و چین معدود‌ترین داده های عددی خداباوران در عالم وجود داراست. گفته می‌گردد در کشورهایی مانند جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده عربی بیشتراز نود و هشت درصد عموم به‌وجود پروردگار اعتقاددارند، ولی خلا نظرسنجی‌های بی‌طرف و حکومت‌های فقهی که برای خروج از اسلام مجازات مرگ در لحاظ می گیرند، منجر گردیده تا این‌سیرتکامل نظرسنجی‌ها بی‌اعتبار باشد.[۱۷][۱۸]

وجود و خلا پروردگار
نوشته ی علمیٔ مهم: وجود پروردگار

نقشه درصد بی‌فقهی (Irreligion) در دنیا
در مباحث آیین و فلسفه دلایل زیادی برای وجود خداوند نام برده‌میباشد که از در بین آن‌ها چهار گزینه مداقه بیشتری داراست. در ادله علیت هر پدیده‌ای علتی دارااست و خویش آن انگیزه، انگیزه دیگری دارااست تا در غایت به انگیزه یکم که آفریدگار میباشد می رسد. در استدلال نظم با مشاهدهٔ موردها نظم در طبیعت پی به وجود پروردگار می برند. در استدلال هستی‌شناسی داشتن موضوعٔ فرضی از یک وجود بی نقص و مطلق به اسم آفریدگار مطرح‌کنندهٔ این میباشد که پروردگار وجود دارااست. درین برهان وجود بر دو نوع میباشد وجود مخلوقات و وجود معبود که واجب میباشد و تحت عنوان واجب‌الوجود خاطر می شود. در دلیل اخلاق و رفتار وجود بها‌های اخلاقی و معنوی در دنیا دنیوی قابل توجیه وجود ندارد مگر از طرف خداوند آمده باشد یعنی اخلاقیات از منشأ طبیعت یا این که ضوابط اجتماعی وجود ندارد و منشأ دنیوی ندارد.[۱۹]

ادله شر، عامل اختفای الهی، ادله پیاده سازی ضعیف و استدلال وحی‌های متناقض برای مثال براهین ارائه گردیده دربارهٔ خلا خداست.

طریقه ادیان
مزدیسنا
خداوند در مزدیسنا به اسم اهورامزدا حافظه می‌گردد که از دید لغوی به معنای خدای خردمند میباشد و لحاظ چیره بر این میباشد که زرتشت خدایان متفاوت را رد میکرد و دعوت به یکتاپرستی می کرد. اما در این مورد فی مابین پژوهشگران اختلاف حیث نیز وجود داراست. بعضا معتقدند که زرتشت به دوخدایی (ثنویت) یا این که دوئالیسم اطمینان داشته که عبارت از اهورامزدا و اهریمن میباشد و بعضا معتقدند او به خدایان گوناگون اعتقاد و باور داشته.[۲۰][۲۱] به‌هرحال تنی چند از متن ها باقیمانده از زمانه کشور ایران باستان با عبارت «خدای والا اهورامزدا» استارت میشود (برای مثال سنگ‌نوشتهٔ داریوش یکم در نقش رستم). به نظریهٔ مری بویس زرتشت سابق‌ترین پیامبری میباشد که دربارهٔ معاد و روز اکانت کلام کرده‌میباشد، ولی دراین باره اشاره‌ای به جزئیات معاد نشده‌میباشد.[۲۲] خلال اوستا کتاب مقدس زرتشتیان در بقیه متن ها قدیم کشور‌ایران نیز خداوند درج شده است. در ارداویراف‌طومار آفریدگار به‌شکل فروغ تعریف گردیده که دارنده بدن و جسم دنیوی وجود ندارد: چه روشنی دیدم و جسم ندیدم و صدایی شنیدم و دانستم که‌این خداست، و در هرمزدیشت آفریدگار خویش را تحت عنوان خدای عالم و قدرتمند و مغلوب نشدنی و درمانگر و پاسبان و معبود تعریف می‌نماید.[۲۳]

هندوئیسم
درشنه‌های هندی را می‌اقتدار به دو مجموعهٔ الهی و غیرالهی تقسیم کرد. در درشنه‌های الهی دارنده دلیل‌هایی بر ثابت وجود پروردگار داند و بعضا از آنان متساوی‌هایی در فلسفه اسلامی و غربی داند.[۲۴]

یهودیت
نوشته‌ی علمیٔ اساسی: معبود در یهودیت
آیین یهودیان نیز جزو دیرین‌ترین ادیان توحیدی به حساب می آید. در عهدوپیمان عتیق پروردگار با اسم‌هایی برای مثال «یَهُوَه»، «ایل» و «اِلوهیم» خوانده شده است. در‌این کتاب پروردگار با صفات کمالیه و توحیدی همانند واحد، توانا مطلق، فقیه، کریم و مهربان، آمرزنده، ازلی و ابدی معرفی شده است. در تورات به جنبهٔ والا و برتری پروردگار، دست‌نیافتنی بودن وی، و وصف‌ناپذیر بودن وی اشاره شده است؛ به عنوان مثالً در کتاب خروج، معبود به موسی می گوید نمی‌تواند اورا ببیند چون آدم نمی‌تواند او را ببیند و زنده بماند (خروج ۲۰:۲۳) یا این که در کتاب مزامیر از لهجه داوود می گوید که هیچ خدایی فی مابین خدایان مانند تو وجود ندارد و هیچ کاری هم مثل فعالیت تو وجود ندارد (مزامیز ۸۶:۹). از سوی دیگر در کتاب یهودیان پروردگار با صفاتی بشرگونه تعریف شده است و به وی نسبت‌های پشیمانی، غم، یاداوری، عدم دانش، هم‌صورت بودن با بشر، داشتن انجام و اعضاوجوارح انسانی داده شده است. اما بعضا از پژوهشگران و علمای یهودی مانند موسی بن خوش‌یمن در توجیه این مسائل گفته‌اند که مراد از سوار شدن پروردگار در قول عتیق به معنای استیلا و برتری می باشد.

پناهگاهی بستگان

قوم، پناهگاه بشر هستند:
وفصیلته التی تـویه.و قبيله‌اش را كه هميشه از وی جانبداری مى‌كرد. [۱]
گفته‌اند زیرا در آیه سوابق آفریدگار فرموده بود کسی از وضع و اوضاع اقارب شماره تلفن مسجد قبا مشهد و ارحام کسی سوال نمی‌نماید برای آنکه تصور نشود جهت آن ندیدن و نشناختن عموم میباشد یکدیگر را فرموده بینا و شناسا کرده شوند نزدیکان و دوستان بیکدیگر زیرا حمیم اعم از خود و صدیق میباشد و بر واحد و گردآوری اطلاق می شود لذا دو ضمیر توده در سخن الهی بآن عود نموده و غرض ذکر شدت و رنج آنروز میباشد که آدرس مسجد قبا مشهد هر که بقدری گرفتار خویش میباشد که از درحال حاضر دیگری سؤال نمی‌نماید با آنکه قوم و قبیله خویش و اورا می‌بیند و برخی گفته‌اند خواسته آفریدگار از این آیه آنستکه عموم را در آنروز با یکدیگر شناسا می‌نمایند و بینا به اوضاع و احوال و احوالشان می‌کنند برای مزید سرور اهل ایمان و غم اهل عصیان و لذا حاجت بپرسش و سؤال از درحال حاضر مسجد قبا مشهد یکدیگر ندارند و این فعالیت به بوسیله فرشتگان پیش از این ایفا می گیرد و بعدا آن ها را سوق به پردیس و دوزخ وجهنم می دهند و در آن روز دوست داراست و امید می‌نماید فاسق که فدا و عوض دهد از عذاب الهی پسران عزیز و همسر گرامی و اخوی با جان موازی و خویشان و عشیره خویش را که در عالم منتسب به آن‌ها بوده و با آنکه از آن‌ها غیر وابسته بوده آن‌ها اورا در امان و حفاظت خویش قرار می‌دادند و در شدائد با وی امداد می‌کردند زیرا فصیله بر اینگونه عشیره‌ای اطلاق می گردد.

۲ - پناهگاهی کعبه

کعبه، پناهگاه و جایگاهی امن برای عموم میباشد و پناهگاه بودن کعبه برای عموم، از نعمت‌های خدا و لایق تذکر میباشد:
واذ جعلنا البیت مثابة للناس وامنا...و (به خیال بياوريد) هنگامى كه منزل كعبه را محل رجوع و برگشت و مركز امن و هواخواهی براى عموم قرار داديم‌ ... .[۲] «اذ» مفعول برای «اذکروا» مقدر میباشد.
«مثابة» یعنی مکانی که عموم متوالی بدان جا روی میاورند [۳] «ثوب» و به معنای پناهگاه نیز آمده میباشد. چنان که «امنا» نیز جای و موضع امن میباشد. [۴]
فیه ءایـت بینـت منزلت ابرهیم ومن دخله کان ءامنا ولله علی الناس حج البیت اینجانب استطاع الیه سبیلا ومن بی دینی فان الله بی نیاز عن العــلمین.در آن، آرم‌های پر‌نور، (برای مثال) منزلت ابراهیم میباشد و کسی که باطن آن (منزل معبود) گردد در هواخواهی خواهد بود، و برای آفریدگار بر عموم میباشد که نوا منزل (وی) نمایند، آن ها که بضاعت و توان رفتن به سوی آن دارا‌هستند. و هر که بی دینی ورزد (و حج را رخنه‌ نماید، به خویش خسارت رسانده)، خدا از تمامی جهانیان، غنی میباشد.[۵]

۲.۱ - تعبیر آیه ها
درین آیه به ذکر عظمت منزل کعبه که به دست ابراهیم ساخته و مهیا شد پرداخته، می فرماید: به خیال بیاورید زمانی را که منزل کعبه را مثابة (محل رجوع و برگشت و اعتنا) عموم قرار دادیم و راس امن و تامین (و اذ جعلنا البیت مثابة للناس و امنا).
مثابة اساسا از ماده ثوب در معنای رجوع و برگشت چیزی به شرایط اولیه میباشد، و از آن‌جا که منزل کعبه مرکزی بوده میباشد برای موحدان که کلیه سال به سوی آن رو می‌آوردند، خیر صرفا از دید جسمانی که از نگاه شیخ نیز رجوع به توحید و فطرت اولیه می‌کردند، از این رو تحت عنوان مثابه معرفی گردیده، و از آن جا که منزل آدم که راءس رجوع مستمر وی است محل ادب و آسایش میباشد، در واژه و کلمه مثابه یک نوع ادب و آسایش خیال، نیز افتاده میباشد
و این معنا با واژه و کلمه امنا که پشت راز آن نام برده تاکید می گردد، مخصوصا واژه للناس نماد می دهد که‌این راس امن و پشتیبانی، پناهگاهی میباشد همگانی برای کلیه جهانیان و آدم‌ها و عده‌های عموم. و این در واقعیت اجابت یکی‌از درخواست‌هایی میباشد که ابراهیم از خدا کرد که بعدا به آن اشاره میشود. [۶]
ابراهیم علیه‌السلام پس از بنای منزل کعبه امنیت شهر مکه را از آفریدگار درخواست نمود و بیان کرد: رب اجعل هذا البلد آمنا: خداوندا این مرز و بوم را مرز و بوم امن و امانی قرار بده.[۷] پروردگار دعای ابراهیم را اجابت کرد و آن را یک راءس امن قرار بخشید که هم مایه متانت روح و امنیت اجتماع مردمی میباشد که به آن میایند و از آن الهام می گیرند و هم از نگاه ضوابط مذهبی، امنیت آن آن چنان متشخص شمرده گردیده که هر سیرتکامل نزاع و پیکار در آن ممنوع میباشد.
مخصوصا در اسلام کعبه بعنوان یک مامن و پناهگاه شناخته گردیده، و حتی حیوان‌ها این مملکت از هر لحاظ بایستی در امنیت باشند و کسی مزاحم آن‌ها نشود، اشخاص انسانی که به آن امان میبرند نیز در پناه می باشند حتی در صورتی‌که قتل کننده و جانی باشند نمی‌اقتدار متعرض آن‌ها شد، اما برای این که‌این احترام خاص منزل کعبه گزینه سوء استعمال قرار نگیرد، و حق مظلومان پایمال نگردد در صورتیکه اشخاص جنایت عمل و مجرمی به آن پناهنده شوند امر داده گردیده آن‌ها‌را از حیث آب و طعام در مضیقه قرار دهند، تا ناچار گردند آنجا را سوراخ گویند، و آنان‌را به کیفر برسانند.

مسجد جامع اُمَاو مسجدی کهن و با اثر ها هنری بسیار میباشد که به امر شماره تلفن مسجد قبا مشهد ولید بن عبدالملک (متوفای۹۶ق) از خلفای اُمَاو در دمشق ساخته شد. مدل معماری این مسجد وام دار مدل بیزانسی میباشد. منزلت حضرت خضر، هود ، یحیی و منزلت امام سجاد(ع) و رأس الحسین درین مسجد مشهورند. خطبه امام سجاد(ع) در شام که پر‌نور‌گر رخداد کربلا بود نیز درین مسجد خوانده شد.

در شهر حلب سوریه نیز مسجدی به همین اسم وجود دا آدرس مسجد قبا مشهد رااست.

صحن مسجد اموی
تاریخچه مسجد
جای این مسجد در حین تاریخ تحت عنوان محل عبادت به کارگیری میشد. مسجد قبا مشهد در سال چهاردهم یا این که هفدهم هجری با فتح دمشق توسط مسلمان ها، نیمی از آن مطابق مصالحه‌ای که شکل پذیرفته بود همچنان به طور کلیسا باقی ماند و نیم دیگر به مسجد تبدیل شد. مساحت اول آن بر طبق آنچه که ابن جبیر نقل نموده است از شرق به غرب یعنی در طی دویست گام (حدود ۱۵۰ متر) و از سمت جنوب به شمال یعنی در پهنا ۱۳۵ گام (حدود صد متر) بوده و در کل به ۱۵،۰۰۰ متر مربع می‌رسیده میباشد.[۱] زمانی معاویه در شام ولایت و حکومت یافت، تمایل به الحاق نصفه ما‌نده از کلیسا به مسجد نمود اما مسیحیان نپذیرفتند؛ بعداز او عبدالملک بن مروان جنس فراوانی به آن‌ها اعطا کرد تا اذن دهند این بخش نیز به مسجد ملحق گردد البته وی نپذیرفتند؛ تا این که ولید بن عبدالملک مسیحیان را راضی کرد که نصفه باقی مانده نیز به مسجد اضافه خواهد شد.[۲]

به صورت ظریف نمی‌قدرت اظهار‌کرد که ولید از بنای مسیحی قدیم چه مقدار در مسجد خود باقی گذاشت البته دو مناره جنوبی به عبارتی ساختمان بلند‌هایی میباشد که به کلیسای قدیم پیوسته بود.[۳] مسلمانها ساختمان بلند‌های دیرین رومی در کناره‌های مسجد دمشق را تبدیل به مناره کرده و از فراز آن اذان می‌گفتند.[۴] ساختن مناره قبل از عصر اموی معمول عدم وجود و خلاقیت آن از روی ساختمان بلند‌هایی میباشد که به عبادتگاه‌های سوریه متعلق بود و در دروۀ معاویه به مصر جابجایی یافت‌.[۵]

در ایجاد کرد این مسجد از مهندسان رومی، اهل ایران، هندی و مغربی یاری دریافت شد. ولید بن عبدالملک نفع یک سری سال سوریه و نیز توشه ۱۸ کشتی طلا جواهرات و نقره حمل گردیده از قبرس را خلال ابزار و مکعب‌های موزائیکی که شاه رومی‌ها تحت عنوان کادو پیامبر بود صرف آن کرد.[۶]

بر فراز شبستان مسجد، گنبدی به اسم «نسر یا این که عقاب» تشکیل داد و ردیف‌هایی در پایین آن قرار بخشید و آن را با طلا جواهرات و جواهر و پوشش‌های حریر مزین کرد. محراب مسجد را با جواهر و قندیل‌های طلا و جواهرات و نقره، معرق‌های قشنگ و زنجیرهای طلا و جواهرات آراست.

بنای مسجد در زمان ولید بن عبدالملک استارت شد. داستان‌های مختلفی درباره شروع بنای مسجد جامع اموی نقل شد‌ه‌است که ۸۶، ۸۷ و ۸۸ق، تحت عنوان شروع بنای این مسجد در منابع گوناگون آمده میباشد.[۷] ایجاد کرد مسجد اموی که در زمان ولید بن عبدالملک استارت گردیده بود، در سال ۹۶ق تمام شد؛ در حالی که ولید درگذشته بود و تشکیل داد مسجد را برادرش سلیمان بن عبدالملک به پایان رسانید.[۸] در حین قرن ها گوناگون تعمیرات و گسترش‌هایی در آن انجام یافته و همینطور بر تاثیر تعدادی حریق‌سوزی، بخش اعظمی از نصیب‌های آن در حریق سوخت.

ظواهر امروزین مسجد
در حال حاضر جامع اموی بعد از مختصر تعمیراتی که در اواخر حکمرانی ممالیک یعنی تا قرن هشتم قمری در آن انجام شده به به عبارتی اکنون ما‌نده میباشد. صحن ایوان به کلی از سنگ‌های زمانه ممالیک بوده و دیواره‌ها نیز از سنگ‌های بسیار گران قدر میباشد. نیمی از دیواره‌های شمالی، شرقی و غربی از کلیسا و محل عبادت مانده از زمان پیش از اسلام میباشد و نصفه فوقانی دیواره‌ها در زمان ولید و عصر‌های آن گاه اضافه شد‌ه‌است که تفاوت نوع سنگ‌های آن معین میباشد. ولید دیواره‌ها را مسقف نموده و دیواره‌های شرقی و شمالی و غربی را با ردیف‌های سنگی به طور کنگره‌ای بر ذیل سقف‌های سابق الذکر قرار داده میباشد.[مستلزم منبع]

در عصر ممالیک سقف دیواره‌های غربی با نگارگری‌هایی به رنگ طلایی که به آن «فُسَیْفِ

ساء» می‌گفتند تزئین شوید. متأسفانه فسیفساء بیشتر سقف‌ها به گذر زمان تخریب گردیده و در حال حاضر اثری از آن‌ها وجود ندارد.[مستلزم منبع][یادداشت ۱] شبستان مسجد دارنده بیست ردیف در سمت شرق و بیست ردیف در سمت غرب بوده و چهار ردیف مهم و گران قدر به بعدها ۳*۲ متر در اواسط آن جای‌دارد که مبنا‌های گنبد بلندمرتبه مسجد یعنی «قُبَّةُ النَّرمز» هست. طول داخلی این گنبد بیش تر از سی متر بوده و به طور کاملً از سنگ و با گچ سپید تزئین و مرمت گردیده است. بر روی چهل ردیف نام برده، چهل ردیف خرد دیگر جای‌دارد.

به نقل از مقر تخصصی مسجد، مسجد «آبوجا» مشهور شماره تلفن مسجد قبا مشهد به مسجد ملی نیجریه در کشوری واقع گردیده که بیشتر آن را مسلمانها تشکیل میدهند. این مسجد در شهر تعالی آبوجا، پایتخت نیجریه و در خیابان درب الاستقلال مقابل راس ملی مسیحی واقع گردیده است و زیباترین مسجد آفریقا نیز به حساب آورده می شود. آدرس مسجد قبا مشهد

این مسجد سال 1984 میلادی تشکیل شده و برای غیرمسلمانان مسجد قبا مشهد هنگام نماز بسته میباشد. موسى محمد یوستاز، امام جماعت مسجد مسجد آبوجاست. این مسجد گنبدی طلایی داراست که از پوشش آلومینیومی با طلا و جواهرات کاری در بعضا قسمتها به ویژه در گنبد مرکزی آن مصرف شده میباشد.

این مسجد دارنده مکانی برای اقامه نماز، کتابخانه و تالار کنفرانس و فضای آموزشی میباشد.

آبوجا پایتخت نیجریه میباشد. جمعیت آبوجا ۷۷۸،۵۶۷ نفر میباشد. وقتی که در سال ۱۹۷۶میلادی تصمیم دریافت شد پایتخت نیجریه را از لاگوس جابجا نمایند، یک منطقه پایتختی برای تشکیل داد پایتخت در راس مرز و بوم در لحاظ دریافت شد. آبوجا که به طور یک شهر پیاده سازی‌ گردیده است درین حوزه‌ پایتختی فدرال ساخته شد.

انتقال پایتخت دو عامل مهم داشت، یکی‌از انباشته شدن بیشتراز اندازه جمعیت در لاگوس و دیگری قرار دادن پایتخت تازه در منطقه‌ای بیطرفانه از حیث قومی. کامل شدن تشکیل داد زیربنای این شهر با یه خرده تعویق در دهه ۱۹۸۰ به انتها رسید.

به دلایل سیاسی داده های عددی دقیقی از ادغام مذهبی و جمعیتی نیجریه در مشت وجود ندارد عموم ایالت های شمالی نیجریه عمدتا مسلمان می‌باشند، درصد جمعیت مسلمان و مسیحی ایالت های جنوب غرب موازی است و عموم ایالتهای جنوب شرق عمدتا مسیحی میباشند. مجموعاَ بر آورد می‌گردد که جمعیت مسلمان ها بیشتر از مسیحیان باشد.

در نیجریه بیشتراز ۲۵۰ دسته قومی وجود داراست که مهم‌ترین آنان سه خویشان هوسا ، یوروبا و ایبو میباشد که به ترتیب ۲۹ ،۲۱ و ۱۸ درصد جمعیت مرز و بوم را تشکیل میدهند. قوم و قبیله هوسا عمدتا مسلمان می‌باشند و در شمال نیجریه معاش می نمایند. خویشان یوروبا در جنوب و جنوب غرب نیجریه به رمز می‌برند و از وضعیت اقتصادی و سیاسی خیر منتفع می باشند و نیمی از آن‌ها مسلمان می باشند. خویشان ایبو که خاستگاه آنان جنوب شرق مملکت میباشد، اکثرا مسیحی می باشند.