برخی از مسلمانها در اولیه و دوم محرّم به مناسبت سالگرد مسافرت فرستاده از مکه به مدینه جشن و پایکوبی می گیرند هر یکسری که این مسافرت در ماه ربیع الاول واقع گردیده و بعداً در سال هفتم هجری به فرمان قدمت آن را در نخستین محرّم، که استارت سال قمری میباشد، تاریخگذاری کردند (برای مواقعی از برگزاری این جشن و پای کوبی بهاین منابع مراجعهنمایید [۱][۲][۳]).
۲ - عاشورا
[بازنویسی]
مجموعههایی از مسلمان ها سنّی در روز دهم محرّم روزه می گیرند و حتی رفتارهای جشنی از خویش بروز میدهند (برای مثالای پرنور در مراکش بهاین منبع [۴] و در تونس بهاین منبع [۵] مراجعهنمایید).
حتی در برخی منابع شمار متعددی از مناسبتها را به روز عاشورا مربوط دانستهاند [۶][۷][۸] لیکن با این وصف و نیز حتی در شرایطیکه روایاتی که در باره تایید صلاحیت روزه به دست آوردن در عاشورا از عهدوپیمان فرستاده وارداتی [۹][۱۰] صحیح باشند (برای انتقاد بهاین منبع مراجعهنمایید [۱۱]) به هیچ روی بر کارکرد جشنی این شغل در اسلام دلالت ندارند.
از سوی دیگر شواهدی در مشت میباشد که نشانه میدهد بنی امیه از روی دشمنی با اهل بیت فرستاده و به علت فرو کاستن تأثیر شهید شدن حسین بن علی علیهالسلام، بر عید به دست آوردن این روز تأکید داشتند و کارکرد جشنی را به تیتر ترفندی سیاسی و تبلیغاتی بر عاشورا توشه کردهاند. [۱۲][۱۳][۱۴][۱۵][۱۶][۱۷]
۳ - خروج از ماه صفر
[بازنویسی]
بعضا مسلمانها به ویژه شیعهها کشور ایران، عراق، هند و پاکستان، سپری شدن ماه صفر را که بهزعم آن ها ماه ناراحتی و ناراحتی میباشد جشن و پایکوبی میگیرند.
در کربلا، زنان کوزههایی دربردارنده زغال، آب و نمک و پول کوچک را برای رفع شر و دفع نحوست از بام منزل به درون کوچه پرت میکردهاند. [۱۸]
۴ - به دنیا آمدن نبی
[دستکاری]
اهل سنّت در دوازدهم ربیع الاول و شیعهها در هفدهم این ماه به شماره تلفن مسجد قبا مشهد دنیاآمدن نبوی را جشن و پای کوبی میگیرند.
هر چندین بعضی مسلمان ها به عنوان مثالً در هند و پاکستان، دوازدهم ربیع الاول را به تیتر روز رحلت فرستاده (برای عهد و پیمان به رحلت رسول دراین روز بهاین منابع [۱۹][۲۰] و برای انتقاد این قسم بهاین منبع [۲۱] و برای عیب گیری جامع اقوال متعدد در باره تاریخ وفات فرستاده بهاین منبع [۲۲] رجوعکنید) به عزاداری و برگزاری باره وفات می پردازند و نیز با وجود مخالفت شدید دستههایی محصور از مسلمانها با پایکوبی به دست آوردن تولد آدرس مسجد قبا مشهد نبوی و حتی تحریم آن از جانب وهابیهای ایالات متحده عربی و دِیوبندیهای هند ، در درحال حاضر حاضر این جشن و پایکوبی از مهم ترین جشن و پایکوبیهای اسلامی به شمار میرود و با شرح بسیار به همدم ادبیات ویژه خویش ــ مولدیات در سراسر دنیا اسلام اعمال میگردد (برای گزارش آن در مصر بدین منبع [۲۳][۲۴][۲۵] و در لبنان بدین منبع [۲۶] و در هند [۲۷][۲۸] و بین مسلمان ها چین و ژاپن بدین منبع [۲۹][۳۰] رجوعنمایید).
۵ - مولد الحسنین
[بازنویسی]
مولد الحسنین جشنی میباشد که همسایه قاهره آن را در نصفه ربیع الاخر در محل جامع الحسنین که به زعم آنها مدفن رأس الحسین میباشد برگزار مینمایند.
این جشن و پای کوبی که در قاهره پس از مولد پیامبر، مسجد قبا مشهدمسجد قبا مشهد در رتبه دوم عنایت جای دارد معمولاً در یک روز سه شنبه گرفته میگردد. [۳۱]
۶ - به دنیا آمدن زینب کبری
[دستکاری]
در پنجم جمادی الاولی در بخش ها شیعهنشین به اختصار پای کوبی گرفته میشود (برای این جشن و پای کوبی در افغانستان بهاین منبع مراجعه نمایید [۳۲]).
در کشور ایران این روز را روز ملی پرستار اعلام کردهاند.
مصریان ولادت زینب کبری دروداللّهعلیها را در نصفه ماه رجب، و معمولاً در شب چهارشنبه، در کاملی که به گمان آنها مدفن زینب میباشد پای کوبی میگیرند.
این پای کوبی عملاً از دو هفته پیشین تا تاریخ نام برده به ارتفاع میانجامد. [۳۳]
۷ - به دنیاآمدن فاطمه زهرا (س)
[دستکاری]
ولادت حضرت فاطمه زهرا دروداللهعلیها دربین شیعه ها، در بیستم جمادی الاخره جشن و پایکوبی گرفته میگردد.
امروزه در جمهوری اسلامی ایران از این روز به تیتر روز زن و روز مامان استقبال قابل توجهی به فعالیت میاید.
۸ - به دنیاآمدن علی (ع)
[بازنویسی]
میلاد امام علی علیهالسلام، در سیزدهم رجب از مهمترین پای کوبیهای شیعه ها میباشد.
۹ - مبعث و معراج نبی (ص)
[دستکاری]
مبعث و معراج نبی اسلام صلیاللهعلیهوآله در ۲۷ رجب جشن و پای کوبی گرفته میشود. [۳۴][۳۵][۳۶][۳۷][۳۸][۳۹][۴۰][۴۱][۴۲]
در دکن هندوستان این جشن و پایکوبی در حوزههای متعدد در ۱۵، ۱۶ یا این که ۲۷ رجب برگزار میگردد و بیشتر، اشخاص متدین و علم آموزیکرده در آن کمپانی مینمایند.
۱۰ - ولادت امام شافعی
[دستکاری]
به دنیا آمدن امام شافعی در اولین یا این که دومین چهارشنبه از شعبان در مدفن وی در جنوب قاهره جشن و پای کوبی گرفته میگردد. [۴۳]
۱۱ - اعیاد شعبانیه
[بازنویسی]
شیعه ها به ترتیب در سوم، چهارم و پنجم شعبان، به دنیا آمدن امام حسین، ابوالفضل العباس و علی بن حسین علیهمالسلام را پای کوبی می گیرند.
نصفه شعبان با سه تیتر گوناگون: شب برات/ برائت و به ویژه نزد شیعهها شب ولادت امام مهدی عجلاللّه بزرگفرجه و نیز سالگرد تزویج علی علیهالسلام و فاطمه علیهاالسلام پایکوبی گرفته میگردد.
شماری از مسلمانها شب چهاردهم یا این که پانزدهم شعبان (لَیلَةُ المَحْیة) را به عبارتی شبی میدانند که پروردگار در آن، مقدّرات هر ساله هر کسی را انتخاب مینماید.
مسلمانها دراین شب به احیا و عبادت، زیارت اهل قبور و طلب آمرزش برای ارواح درگذشتگان و تقدیم شربت و نان و حلوا و افروختن شمع می پردازند. [۴۴][۴۵][۴۶]
فاتحه چراغان (افروختن لامپ و فاتحهقرائت بر آن) در هند و کوچهگردی کودک هاِ آواخوان و طالب نه و اِنعام از در منزلهای عموم در سه شب پشت سر هم منتهی به نصفه شعبان در عراق و ترقهبازی و حریقبازی از آداب و رسوم این پایکوبی میباشد [۴۷][۴۸][۴۹][۵۰][۵۱] برای این پایکوبی نزد یزیدیه بدین منبع مراجعه نمایید [۵۲]).
در بعضا بخشها (از جملهً در لبنان و اندونزی) درین شب حافظه تمامی اولیا و قدیسان را گرامی میدارا هستند.
در جمهوری اسلامی ایران که به نظریه عوام، دراین شب فرود یک شهابسنگ/ «تیر شهاب» به منزل علی علیهالسلام آرم تعیین وی به تیتر داماد رسول صلیاللّهعلیهوآله تلقی میشد، عموم به مناسبت این پای کوبی حریقبازی بزرگی برپا میکردند، دولت پولی هنگفت به این شغل تخصیص میاعطا کرد و عدم شرکت کردن درین حریقبازی مذهبی، عملی دشوار منکر به شمار میآمد. [۵۳]
۱۲ - شعبانه
[بازنویسی]
شعبانه جشنی میباشد که در واپسین روز شعبان در مراکش با به شیوه پرت کردن کاروان شور برگزار می گردد.
۱۳ - رمضان
[بازنویسی]
ماه رمضان گرچه از حیث غیرمسلمانان، مملواز تشریفات و مراسم مختلف میباشد در واقع هیچ گاه در تعالیم اسلامی به تیتر جشنی یک ماهه تلقی نشده هر یک سری در باره پای کوبیهایی که در استقبال از این ماه برگزار می شد یا این که در باره بعضا رفتارهای جشنی به عنوان مثالً بازیها و مهمانیهای پرخرج در طی شبهای آن در منازل و مساجد گزارشهای بسیار است. [۵۴][۵۵][۵۶][۵۷][۵۸][۵۹]
در کشورایران در روز پایان ماه شعبان جشن و پای کوبی کلوخاندازان/ سنگاندازان را برگزار میکردند و درین واپسین زمان پیشین از رمضان به زیادهخواری جشنی میپرداختند [۶۰][۶۱] (برای بعضی رفتارهای غیرشرعی رایج درین جشن و پایکوبی به عنوان مثال بادهگساری افراطی بهاین منابع مراجعهکنید [۶۲][۶۳]) (برای جشن و پایکوبیِ ندیدن هلال رمضان که در نوع خویش بینظیر میباشد و در آن، مصریان در شب انتها شعبان و چنانچه که رؤیت هلال رمضان بر آنها ثابت نشود، شادمانه جشن و پایکوبی گرفته شب را به سورچرانی میگذرانند، بدین منبع مراجعهکنید [۶۴]).
با آنکه رمضان، در اصلً ماه خودسازی و ریاضت بوده میباشد در درحال حاضر حاضر در بعضی مرز و بومهای اسلامی به ویژه در کشورهای عرب کناره خلیج عجم، شبهای این ماه بیشتر درحال حاضر و هوای پایکوبی به خویش می گیرد و به جبران معدودتحرکی روز ها، شبها تا سحر خیابانها مملو از جمعیت و بازارها پررونق میگردند به طوری که عید فطر در نقطه نهایی ماه به شکل نقطه نقطع ی عطف یک جشن و پای کوبیِ سی روزه جلوهگر میشود.
راهنمای انتخاب مسجد قبا برای مراسم ختم