?????? ???? ???? ??? ????

به نقل از تیم فرهنگی ، عید فطر، روز رها شدن از بندهای گناه و نافرمانی میباشد ؛ مسجد قبا مشهد روز منزه شدن از هر زشتی و پلشتی. نبی اعظم صلی الله علیه و آله فرمود: خدا متعالی در روز عید به ملائکه می‌فرماید: مزد آنانی که به وظایف خویش کار کردند چیست؟ ملائکه می‌گویند: خدایا! مشوق آن ها به دست توست. معبود می‌فرماید: آدرس مسجد قبا مشهد شما ملائکه مدرک بدهید که اینجانب بندگان خویش را بخشیدم.(1)

عید فطر چیست؟

عید حقیقی و واقعی

در تمدن اسلام، عید معنایی بلندمرتبه و خالق داراست. امام علی علیه شماره تلفن مسجد قبا مشهد السلام می‌فرماید: «هر روز که در آن معصیت معبود نشود، روز عید میباشد».(2) در روایتی از معصوم آمده میباشد: «عید حقیقی وواقعی برای آن کس که جامه نوپوشیده وجود ندارد، بلکه برای کسی میباشد که از وعده های عذاب آفریدگار جامه ایمنی به بدن کرد‌ه باشد».(3) در روز عید فطر، نرم افزار های ارزنده ای مانند صدقه دادن، یاری به نیازمندان، صله رحم، دلجویی از یتیمان و پوشیدن جامه پاکیزه، از سوی معصومان پیشنهاد گردیده‌است. در روایتی آمده میباشد: «عیدهای خویش را با تکبیر زینت داد» و در حدیث دیگری می‌خوانیم: «عید فطر و قربان را با بیان کردن ذکرهای لااله الاالله، الله اکبر، الحمدلله، و سبحان الله زینت اعطا کرد».

نمي قدرت اهل سنت را با چنين عذر و بهانه اي از همگی بركات و اثرها دنيوي مسجد قبا مشهد و اخروي دين محروم دانست ، اشخاص زيادي كه تحت عنوان اهل سنت در طی تاريخ زندگي كرده اند تمامی به طور يكسان با حقيقت آشنا نشده اند ،و حتما مبتنی بر عدل و داد و حكمت و رأفت الهي افرادي كه به دلائل متفاوت نظير ظلم و جور و اشراف سلاطين و خلفاء مستبد سوای قصور و كوتاهي در آشنایی حق ، امكان آشنایی و یقین به حقانيت و ولايت اهل بيت(ع) را نداشته آدرس مسجد قبا مشهد اند با افرادي كه با آشنایی و فقط از روي تعصب و با انگيزه هاي مادي و نفساني منكر اهل بيت (ع) شدند عاقبت يكساني نخواهند داشت ،لذا بر طبق معارف ديني بسياري از اهل سنت نيز متناسب با تقيد و پايبندي آنان شماره تلفن مسجد قبا مشهد به به عبارتی ميزان از حقيقت كه شناخته اند اهل نجات و به روزی خواهند بود ولی اين گفت و گو اختصاصي به اهل سنت هم ندارد بلكه در خصوص همگی انسانهاي حق طلبي كه از آشنایی حق محروم باقی مانده اند مطرح مي باشد (6).
3.راجع به سؤال سوم شما نيز همانطور كه اجمالا اشاره نموديم در قرآن كلمه ايمان و مؤمن با تعابير و معاني مختلفي به كار رفته میباشد ، برای مثال در برخي از مفاد به اشخاص اگاه از بين اهل كتاب خطاب مي گردد كه از قرائن جانور در آيه و حرف بیان کردن از قول و پيماني كه در پیشین باایمان بسته اند معین مي گردد (7) و يا در برخي مورد ها اتفاقا آفریدگار اشخاص تنها مسلمان را در صدر با لفظ مؤمن خطاب مي كند و به دنبال آنان‌را به ايمان حقيقي دعوت مي نمايد كه حاكي از غير واقعي و ظاهري بودن و يا سست بودن و يا ناقص بودن ايمان پیشین آنان مي باشد :
«يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا آمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ الْكِتابِ الَّذي نَزَّلَ عَلى‏ رَسُولِهِ ِ وَ الْكِتابِ الَّذي أَنْزَلَ مِنْ قَبْل...»؛«اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! به پروردگار و پيامبرش، و كتابى كه بر وی نازل كرده، و كتب (آسمانى) كه پيش از اين رسول میباشد، ايمان (واقعى) بياوريد»(8)
لذا با اعتنا به اينكه آفریدگار به مردم مسلمان ها اعم از كساني كه ايمان كاملي دارا هستند و يا تنها مسلمان بوده و ايمانشان ظاهري میباشد مؤمن خطاب مي نمايد نمي قدرت به اين عذر كه برخي از اهل سنت ايمان به ولايت اهل بيت (ع) ندارد داعیه نمود كه آیتم خطاب قرآن در آياتي نظير آيه اخوت(9) نمي باشند .

در تزئین و پیرایش بناهای اسلامی این خصیصه میباشد که بیننده را به جنب و جوش و شماره تلفن مسجد قبا مشهد شغل وا نمی دارااست بلکه بر عکس، در ذهن او قضیه ای را برای کشف و شهود و باطن بینی آماده می نماید. تزئینات بناهای اسلامی عموماً یا این که الوان میباشد یا این که بر روی آن ها کنده کاری های نادر عمق تولید میگردد و آدرس مسجد قبا مشهد در هر درحال حاضر تک تک قسمت های پوشش سازه را می پوشاند و کلیت و تمامیتی ذاتی بدان می‌بخشد که جدا از ساختمان خویش مسجد میباشد. از نگرش یک هنرمند مسلمان و یا این که پیش هوری که بر آن بود تا سطحی را تزئین نماید، پیچاپیچ هندسی کاشی ها، بیگمان اشاره بسیار آشکاری میباشد بر این فکر که یگانگی الهی یا این که وحدت الوهیت، موضوع و مسجد قبا مشهد محور گوناگونی های بیکران دنیا میباشد. صورت های پیچاپیچ اسلامی معمولاً از یک یا این که تعدادی صورت منتظم پرداخته میشوند که در انحناها و دوایر می‌افتند و به نقش ستارگان یک سری مالامال در میایند و این بدان معناست که تناسبات متعلق به یک نقش در سطح پهناور طرح تکراری می‌شود.

ارکان معماری مشترک مساجد

مساجد در تک تک جای هایی که ساخته می‌شوند، عنصرها معماری مشترکی دارا‌هستند؛ صحن، حیاط، رواق، مناره، گنبد، شبستان و محراب که ولی بعضا مساجد همانند مسجد روضه خوان لطفالله اصفهان فاقد صحن و مناره میباشند. هیچ معبدی نیز نمیتواند محراب نداشته باشد تا جایی که برخی مساجد دارنده تعدادی محراب میباشند تحت عنوان مثال؛ مسجد جامع اصفهان را می بینیم که دارنده ٩ محراب می باشد، ولی بیشتر مساجد دارنده یک محراب در جنوب مسجد می‌باشند.

صحن و تراس مسجد

صحن و تراس مسجد یک کدام از موادتشکیل دهنده اصلی معماری مساجد اسلامی، صحن و ایوان میباشد که به جهت تقلید از طرح و نقشه او‌لین مسجد عالم(مسجدالنبی)، طرح مربع و یا این که مربع مستطیل داراست و فضایی آزاد و روضه خوان را برای واردین به مسجد تولید میکند. در واقع صورت و هیبت و عنصرها دکوری آغاز در همین صحن ها به اکران در میایند و شما هنگام ورود به مسجد اکثری از موادتشکیل دهنده معماری و تزئینات متعلق به معماری را یک جا مشاهده می‌کنید. در میانه صحن ایوان، آب مظهر پاکیزگی و نظافت، در آبگینه بزرگی که با فضاسازی سازه به طور دایره و یا این که مربع و مستطیل و یا این که هشت گوش متناسب میباشد، متجلی میشود.

معماران محل آبگینه را در جایی گزینش می کردند که لااقل تصویر اکثری از سازه به ویژه حیاط ها و طاق نماهای قشنگ که دارنده تزئینات و رنگ های الوان بودند، به طور کاملً در آبگینه منعکس خواهد شد که مثال آن را در مسجد امام خمینی اصفهان میبینیم. وقتی که‌این آیینه کاذب با موج کوچکی شکسته میگردد، بشر متفکر و عارف به دیده دل می بیند که هیچ چیز جز ذات اقدس آفریدگار استوار وجود ندارد. بدین ترتیب آبگینه علاوه برکارکردی که برای وضو ساختن داراست، نمادی دکوری نیز به‌حساب می‌آید.

در بعضا بخش ها همانند مسجد عتیق شیراز، برروی آبگینه رتبه یا این که تخت گاهی ساخته اند که محور های آن در آبگینه میباشد. در بالای این رتبه که به آن خدای منزل گویند، مؤمنین به دور از عموم معمولی به قرائت قرآن مجید می پرداختند. رواق ها، فضاهای راز پوشیده ردیف دار گوشه و کنار صحن و ایوان مسجد میباشند که معمولاً در پشت آنان دیوارهای انتهای مسجد قرار دارا هستند. در بدون‌نور منزل دامغان شاهد این رواق ها هستیم. رواقها بیشتر در کشورهای اسلامی حوزه مدیترانه هند و پاکستان به شغل رفته اند.

ایوانهای مساجد کشور‌ایران

تراس فارغ از شک و تردید زیباترین و خوب ترین تراس ها در مساجد و بناهای اسلامی کشور‌ایران مشاهده میشود. تراس های مساجد کشور‌ایران از حیث طول و تناسبات فنی و موادسازنده دکوری فی مابین بقیه بناها و مساجد اسلامی کشورهای عالم، مثال و منحصر می باشند. هر ایوانی زیبایی خاص گروه خویش را دارااست. حیاط های اهل ایران اکثر وقت ها بلند و متناسب با سازه تشکیل‌شده اند. به علاوه وجود طاق نماهای بسیار جذاب و متنوع در حوالی حیاط ها، آن ها را از کم آبی و تجرد بیرون کرده وحالت موزونی به آن ها داده میباشد.

سقف تراس ها که از لحاظ صورت و هیبت مانند نیم کره و نیم گنبد میباشد، با اشکال عنصرها تزیینی مانند مقرنس، آجرکاری، گچ بری، آیینه کاری و نگارگری مزین گردیده است و در هر بنایی به تناسب مداقه آن، این تزئینات بیشتر و جامع تر و زیباتر گردیده اند. حیاط های ورودی مسجد جامع یزد، مسجد روضه خوان لطف الله و مکتب چهار گلشن چنین اند. سقف حیاط هایی که عمیق می‌باشند، مانند تراس یا این که صفه درویش در مسجد جامع اصفهان به طور گهواره ای ناوی و یا این که طاق ترانه میباشد. در نزدیکی کلید ایوانها، طاق نماها به امداد حیاط ها آمده و زیبایی آن ها را بدون نقص کرده اند و آنان را از تجرید و تکبنایی که صورت قابل قبولی نبوده، خارج آورده اند. این طاقنماها به طور مربع مستطیلاند و به طور قالببندی در بیشتر تراس ها مکان گرفته اند.

مناره ها

مناره ها بناهایی در پوسته ساختمان بلند بلند و باریک می‌باشند که معمولاً در کنار مسجد و مقبره متبرکه برای بیان کردن اذان ساخته میشوند. در قبلی مناره ها نقش تمایل راهنما را در کنار جاده ها و اولِ شهرها و در کنار مساجد، کاروان سراها، مدرسه های و مهمان پذیرها انجام کرده اند. این بناها به جهت پر‌نور کردن لامپ و یا این که حریق بر فراز آنان برای موعظه مسافرانی که شب هنگام از رویکرد های بدور به طرف شهر می آمدند به مناره یا این که محل فروغ و روشنایی پر اسم و رسم شدند و برخی منابع به آن رغبت هم گفته اند. کلمه و واژه منار یا این که مناره به معنای مکان نور و روشنایی و حریق میباشد و در فرهنگ و تمدن های لغت نیز همین مضمون‌ به فعالیت برده گردیده است.

در عصر اسلامی ایجاد کرد مناره ها در کنار مسجد یا این که مقابر متداول شد ولی اولی مناره را وابسته به قرن سوم هجری می‌دانند که در شهرستان قم واقع میباشد. مناره ها آغاز منفرد بودند و مصالح آن‌ها از آجر بود. بعد ها با خشت هم پا با تزئینات آجری و کتیبه ساخته شد، مانند منار مسجد علی در اصفهان و منار بدون نور منزل دامغان. در همین فرصت نیز مناره های زوجی به ویژه در دو طرف حیاط های گنبد دار متداول شوید که در‌این‌صورت به آن گلدسته نیز گفته می‌شود. مناره ها کلاً به دو گروه تقسیم میگردند‍:

رغبت یا این که مناره های راهنما

گرایش یا این که مناره های راهنما مناره ها یا این که گلدسته هایی که برای اعلام کردن اذان و خبررسانی کاربرد داشته و دارا هستند. از این رو در زمان اسلامی اسم «مأذنه» نیز به خویش گرفتند که پیش از وجود بلندگو، بالای آن ها اذان می گفته اند. هر گلدسته یا این که مأذنه مشتمل بر بخش های پایین میباشد: ١. مبنا ٢. بدنه یا این که ساقه ٣. محل بیان کردن اذان(مؤذنه) ٤. تاج یا این که کلاهک تا پیش از صفویه مصالح بیشتر گلدسته ها از خشت بود. اما از این زمان ساقه گلدسته ها یکدست از محصول کاشی فیروزهای بود که در متن آن حروف معقلی(حروف بنایی) و زرد به فعالیت برده می‌شد.

گنبدها

گنبدها نیز یکی‌از علائم معماری اسلامی می باشند که متنوعترین آن‌ها در جمهوری اسلامی ایران به شغل گرفته گردیده اند. این گنبدها از آجر نپخته با اندود کاه گل یا این که خشت و سنگ در سرتاسر جمهوری اسلامی ایران اسلامی خود نمایی می نمایند. گزینش رنگ آبی‌رنگ که رنگی میباشد آهسته نصیب و متعادل و روضه خوان، برای خویش مزیتی میباشد برای گنبدهای اهل ایران، وقتی که از بلندای شهر یا این که روستایی چشم انداز آن را مشاهده میک نیم. گنبدها همچون نگین فیروزهای میان بافته ای شهری و روستایی می درخشند. گنبدهای اهل ایران صرف حیث از نوع رشته و تکنیکی که در تشکیل داد آن‌ها به فعالیت رفته میباشد به دو مجموعه رک و نار تقسیم میشوند. نار مثل گنبد مسجد امام خمینی و گنبد میرزا رفعیا در اصفهان. گنبدهای رک نیز به سه مجموعه تقسیم میشوند:

کتاب‌شناسی
بعضی از اثراتی که در مورد امامت به حرفه تحریر درآمده به گستردن پایین میباشد: شماره تلفن مسجد قبا مشهد

اَلاِفصاح فی الاِمامه، تألیف روحانی موءثر: مولف درین کتاب مسائلی همانند تعریف‌و‌تمجید امامت و بایستگی آشنایی امام، ثابت امامت امام علی و افضلیت او نزد خداوند و رسول(ص)، ابطال ادعای امامت ابوبکر و ردَ افضلیت او، آدرس مسجد قبا مشهد عدم اجماع امت بر امامت ابوبکر و مسائلی از همین قبیل را مشاجره نموده است.[۷۳]
اَلشَافی فی الامامة، نوشته سیدِ مرتضی: این کتاب ناظر به کتاب «المُبی نیاز مِنَ الحِجاج فی الامامه» تاثیر حاکم عبدالجبار معتزلی و در جواب به شک ها او دربارۀ امامت درج شده میباشد.[۷۴] این کتاب در به عبارتی مجال کتابت و در قرن‌های آن‌گاه موردتوجه عالمان شیعه و سنی قرار گرفت و اثراتی در تلخیص یا این که عیب گیری مسجد قبا مشهد آن نوشته شد که از آن در میان تلخیص‌الشافی، نوشته روحانی طوسی میباشد.[۷۵]
مِنهاجُ الکِرامة فی معرفةِ الاِمامه، تاثیر علامه حلی: علامه حلی درین کتاب آغاز مسائل همگانی درباره امامت، مانند تمجید و گفت و گو درباره بایستگی آن را ذکر کرده و آنگاه به ثابت امامت و جانشینی بلافصل امام علی(ع) و امامت بقیه ائمه(ع) پرداخته میباشد.[۷۶] گفته می‌گردد ابن‌تیمیه کتاب مِنهاجُ السُّنةِ النَّبویة را در ردّ این کتاب نوشت.[۷۷] سیدعلی حسینی میلانی، سخن‌پژوه و معلم حوزه علمیه قم، بر کتاب منهاج الکرامه شرحی نوشت و در آن ایده ها ابن‌تیمیه را رد کرد. این کتاب با تیتر «تفصیل منهاج الکرامة»، در پنج جلد به چاپ رسید.[۷۸]
امامت و رهبری، از مرتضی مطهری: این شرکت، حاوی شش سخنرانی از مطهری درباره امامت میباشد که در ۱۳۴۹ش در انجمن اسلامی پزشکان نقص‌ شد‌ه‌است.[۷۹]
الاِمامةُ العُظمی عندَ اَهلِ السُّنةِ و الجَماعه، نوشته عبدالله دمیجی از عالمان اهل سنت: تالیف کننده، در‌این کتاب، بعد از تعریف و تمجید امامت و مشاجره از وجوب و لزوم آن، به ذکر نگرش اهل سنت درباره امامت پرداخته میباشد.[۸۰]

کارخانه (Workshop):
سوله یا این که ورک شاپ به جلساتی گفته میشود که در آن تبادل فکر، مشاجره آزاد و ارائه مسجد قبا مشهد طریق های عملی برای کاربرد یک مهارت، واقعه می افتد. در یک کارخانه معمولاً تعداد اشخاص محدودی شرکت کردن داشته و درباره موضوعی خاص عمیقاً گفت و گو می نمایند تا با فرآیند ابداع و ساخت و ساز برای مثالً یک خط سیاق آدرس مسجد قبا مشهد یا این که راه‌حل ویژه برای یک مساله، آشنا شوند. درین نوع گرد هم آیی، گروهی خاص حضور داشته، کمترین سخنرانی از سوی مدیریت اپلیکیشن ارائه می گردد و درعوض، اشخاص کمپانی کننده، در زمینه شماره تلفن مسجد قبا مشهد شرکت کردن بدون شوخی دارا‌هستند. کارخانه بیشتراز جابجایی علم، محل جابجایی تجربه و رویش مهارت هاست. یک سوله آموزشی همینطور ممکن میباشد به یک اتاق یا این که ساختمان اطلاق خواهد شد که هم دور و اطراف و هم ابزاری (یا این که ماشین آلات) را برای ایجاد یا این که تعمیر کالاهای تولیدی مایحتاج آماده می نماید.

کنفرانس (Conference):
کنفرانس مشمول اشکال نشست ها در قضیه های متفاوت میباشد البته معمولاً به همایش هایی گفته میگردد که با نرم‌افزار فعالیت و دستورجلسه قانونی برای گفت و گو، گفتگو، مشورت کردن، همفکری و یا این که تبادل لحاظ و مبادله داده ها؛ جهت یافتن چاره، رفع اختلال خاص، دریافت کردن رهنمود یا این که تصمیم سازی تشکیل می‌گردد. کمپانی کنندگان از کسانی با علایق یا این که تحصیلات و یا این که یادگرفتن های شبیه، به نشست دعوت گردیده و در صدد یافتن جواب برای پرسشی خاص، در موضوع مسائل سازمان، انجمن یا این که هیأت و تیم خویش می باشند. کنفرانس دارنده تمجید قطعی و محدودیت خاص وجود ندارد ولی به صورت معمول در مقایسه با کنگره، دارنده بعد ها خرد خیس، مجال کوتاه خیس و اهدافی محدودتر است. معمولاً کنفرانس ها در یک “راءس اجتماعات Convention Center برگزار گردیده و قادر است مشتمل بر انواعی از طریق های ارتباطی مثل “میزگرد”، “پانل”، “سخنرانی همگانی” و یا این که “دعوا های متفرق گروهی” در راستای یک قضیه واحد باشد. گاه کمپانی کنندگان از خط مش به دور، با به کار گیری از تجهیزات ارتباطی نوین با هم رابطه برقرار می نمایند که به آن “تله کنفرانس”، “ویدئوکنفرانس” یا این که “کنفرانس از رویکرد بدور” گفته می‌گردد. همینطور «کنفرانس» به نرم افزار های آموزشی که برای دسته کوچکی از دانشجو ها سطح ها توسعه یافته اجرا مي شود نیز اطلاق میشود. کنفرانس های دانشگاهی معمولاً در بین ۳ روز تا یک هفته به میزبانی یک بنیان علمی برگزار می گردند. گونه های آن دربرگیرنده : فی مابین المللی، ملی، استانی، دانشگاهی می‌شود.

سمپوزیم یا این که هم اندیشی (Symposium):
گردهم آیی تخصصی در راستای برگزاری سخنرانی، دعوا و گفتگوهای گروهی درباره موضوعی ویژه و از پیش رقم خورده از قبیل علمی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و غیره که در نقطه پايان با سود گیری همپا میباشد. هرکدام از کمپانی‌کنندگان خلال مستمع بودن، در امر قضیه سخنرانی می‌نمایند. درین گرد‌همایی، توصیه‌ها و ایده‌های جدید ارائه می گردد و مورد منحصربه‌فرد قادر است مشتمل بر انتخاب یا این که تدوین نرم‌افزار‌ای خاص برای جاری ساختن در آجل یا این که موافقت جمعی با آن باشد. عنصر مهم در سمپوزیوم، مانند یک خبر نامه تخصصی ، مورد واحد آن میباشد. در سمپوزیوم، اشخاص حرفه ای کوشش می‌نمایند که با تبادل تجارب و نگرش، با واپسین بسط‌های حوزه خویش درخصوص باشند، لذا معمولاً روی یک جنبه از رشته خویش متمرکز می گردند.

در یونان باستان به پایکوبی جمعی اشخاص نوگرا که با آب میوه و موسیقی و گفت و گو‌های عقلانی توأم بوده سمپوزیوم می‌گفته‌اند. این کلمه به صورت سیمپوزیون نیز به‌کاررفته استsymposium.
ممکن میباشد یک اتاق کنفرانس برای سمپوزیوم کافی باشد.
سمپوزیوم مشابه سمینار میباشد با این تفاوت که اکثر وقت ها شنوندگان سخنران هم می باشند.
تمامی سمینارها و سمپوزیوم ها کنفرانس می‌باشند البته هر کنفرانسی سمینار یا این که سمپوزیوم وجود ندارد.
فستیوال (Festival):
فستیوال یاFestival، مراسمی میباشد که برگزارکنندگان آن می خواهند حادثه مبارکی که به عنوان مثالً سال پیش در عرصه‌های متعدد علمی، هنری، فرهنگی، صنعتی و نظایر آن فیس‌داده میباشد، این سال گزینه معرفی و تجلیل و تعریف قرار دهند. سخنرانان فستیوال میتوانند در مورد مورد فستیوال، صحبت‌گویند با این تفاوت که مطالب می بایست به‌سوی معرفی و تجلیل و تعریف و تمجید تمایل داشته باشد. در بعضا دیگر از فستیوال‌ها به بزرگداشت محصولی خاص پرداخته میشود و یا این که با معرفی جوایز فصلی برای تشویق مردم برای کمپانی در اتفاق افتاد خاصی کوشش میشود.

فروم یا این که سالن رای زنی (Forum):
در شهر روم باستان، فروم مشتمل بر یک محوطه اجتماعات برای خریدوفروش و همینطور دادگاه وجود داشته میباشد. فروم به نشست مردم برای رای زنی، مناظره و مشاجره آزاد پیرامون موضوعات موردعلاقه‌ی عموم و همینطور به محل‌های خاصی که برای این مراد ساخته می‌گردد خطاب می شود. امروزه به رسانه‌هایی زیرا مجله، رادیو، تلویزیون یا این که اینترنت‌وب سایت که ایده ها و دعوا‌های عموم را پخش می‌نمایند نیز فروم میگویند. در مواقعی نیز که مشاجره آزاد دربین یک سری متخصص جریان داشته و معمولاً قابلیت و امکان حضور مردم و شنیدن ایده ها باشد، فروم میگویند که یکی‌از اشکال آن دادگاه میباشد. فروم، یک‌خط مش فراگیری عمومی و رویش فرهنگ وتمدن اجتماعی میباشد.

کنوانسیون (Convention):
کنوانسیون، کانونشن یا این که همایش ملی یا این که در بین‌المللی، تعالی‌ترین نوع گرد هم آیی میباشد که دربرگیرنده صورت‌های متعدد دعوا و همینطور نمایشگاه می شود. این نوع همایش معمولاً به‌تیتر شروع یک اپلیکیشن‌ی اساسی تلقی میشود. به عنوان مثالً یک کانونشن ملی میتواند برای ثبت قانون اساسی ایران برگزار گردد. معمولاً کنوانسیون به همایش‌های سیاسی اطلاق می‌شود مثل جلسات تبارک احزاب سیاسی، اتحادیه های تجاری، انتخابات سر گروهی جمهوری و امثال آن. توافقات فی مابین المللی نیز کنوانسیون نامیده می‌شود.

مباحثه (Discussion):
یک گفت‌و‌گو و مشاجره دورازشوخی گروهی را دیسکاشن گویند. درمواردی به سخنرانی قانونی نیز دیسکاشن اطلاق میگردد. این نوع دعوا معمولاً به طور فعال و وقتگیر میباشد و حول اساس موضوعی خاص شکل می‌گیرد. مقصود از دیسکاشن برد یک طرف وجود ندارد بلکه بسط در زمینه مشاجره و روشنگری متبوع میباشد.

گردهمایی همگانی (Convocation):
جلساتی که برای مشورت، کمیسیون و یا این که جشن و پای کوبی، خصوصاً با شرکت کردن گروهی از اعضای یک دانشکده یا این که انجمن تشکیل می‌گردد. گاه این نوع جلسات برای اعطای سند اجرا مي شود. هنوز عنا وین بسیار دیگری وجود دارااست که به جهت عدم کاربرد همگانی، علاقمندان میتوانند خویش در خصوص آن ها تفحص نمایند.

مسابقه (Competition):
رقابت یا این که مسابقه ای دربین موجودات، حیوان‌ها، اشخاص،دسته ها و غیره برای استحصال به منابع، کالاها یا این که سرویس ها، هدف ها و یا این که وصال به یک شرایط خاص به عنوان مثالً از نوع اجتماعی میباشد.

Pitch:
معمولاً در بخشی از آن صاحبان ایده، ایده خویش را در توده مطرح کرده و به داوری میگذارند. این اتفاق‌ها با هدف ها متفاوت حتی خیریه هم برگزار میگردند. International Startup Festival مثال‌ای از این دست میباشد. مراد از Pitch اینجا، ارایه ایده استارتاپی در جلو یک عده میباشد (در مدتی کوتاه) و مثال اهل ایران آن ایده شو است.

Game:
یک گیم با ساختار بازی، معمولا برای لذت بردن و بعضی وقتها نیز تحت عنوان یک ابزار آموزشی به کارگیری میشود. مولفه های کلیدی یک بازی هدف ها، قانون ها، بحران ها و تعامل اشخاص با یکدیگر میباشد. بازی به صورت کلی موجب تحریک خل وچل یا این که جسمی و اکثر زمان ها هردو می گردد. بخش اعظمی از بازی ها به توسعه و گسترش مهارت های عملی، تحت عنوان شکلی از ورزش امداد کرده و یا این که در غیر این شکل اجرا آن ها نقش آموزشی، واکنشی و یا این که کم عقل داراست.

Match:
یک بازی قانونی و یا این که یک روی داد ورزشی رقابتی که در آن اشخاص، مجموعه ها و غیره به رقابت می‌پردازند. مانند یک بازی بوکس، بازی بیس پر و بال و یا این که یک مسابقه کریکت.

Boot camp:
هر بوت کمپ مشتمل بر گروه ای از سوله های یک روزه شاملکارگاه‌های ایده‌پردازی، Pitch یا این که طرز ارائه، MVP ،سبک حصول وکار، پیشرفت مشتری و عمل تیمی است که در آن‌ها عاشقان دستیابی عمل و ایده پردازان گرد هم توده می گردند. مقصود از برگزاری در انتهای بوت کمپ این میباشد که دسته ها بتوانند طرح های خویش را تجزیه و چک نمایند و ببینند که آیا ایده آن‌ها سبب ساز به دستیابی و کاری غالب می گردد یا این که نه

بوت کمپ پیاده سازی شد‌ه‌است که اشخاص به ایده‌های بهتری برسند و در صورتیکه ایده ای داراست رویکرد نظارت ان را خاطر بگیرد.

نمایشگاه (Exhibition):
نمایشگاه، در عام ترین معنا، ارائه سازمان یافته و اکران تیم ای از اقلام میباشد. در کار، معمولا در موزه ها، نگارخانه ها و نمایشگاه های تعالی شاهد مفهومی از آن هستیم. نمایشگاه ها ممکن میباشد بصورت دایم یا این که موقت برگزار گردیده اما در هرصورت در یک تاریخ خاص بازگشایی گردیده و در تاریخ خاص دیگری به شغل خویش نقطه پایان خواهند بخشید.

Fair:
عده ای از عموم برای اشکال سرگرمی یا این که کار های تجاری میباشد. این واژه و کلمه به صورت معمول از ماهیت نمایشگاه میباشد که آن را به صورت موقت اما با طراحی برنامه از یک بعدازظهر تا یک سری هفته برگزار می نمایند.

تورنومنت (Tournament):
نوعی رقابت مشمول تعداد نسبتاً متعددی از کمپانی کنندگان که معمولاً یک ورزش یا این که بازی مشترک را اجرا میدهند. به صورت خاص، ممکن میباشد به مورد ها ذیل نیز اطلاق خواهد شد:

یک یا این که یک سری مسابقه که در یک محل خاص در یک مسافت وقتی نسبتا کوتاه برگزار میشوند.
2. رقابت مشمول مسابقات گوناگون، که هر کدام دربین تنی چند از رقبا فیس داده، و بعد از آن برندگان هردوره با یکدیگر به رقابت میپردازند. آن‌گاه موفق اساسی از میان گروه برندگان مشخص و معلوم شود.

پویش (Campaign):
تنی چند از شغل های سازماندهی گردیده، همچون تظاهرات و سخنرانی های همگانی که برای استخراج به هدف ها اجتماعی، سیاسی و یا این که تبلیغاتی پیاده سازی گردیده اند.

رده قرآن در ادبیات دنیا باستان
نقل قرآن از میشنا
به دست آوردن جان شخصی بی‌گناه به اندازهٔ قتل آحاد آدم‌ها بد میباشد؛ شماره تلفن مسجد قبا مشهد نجات جان یک شخص به اندازهٔ نجات تک تک بشر‌ها کاری نیک میباشد.

میشنا، سنهدرین، ۴:۵
... هرکس که کسی را… در زمین بکشد، مانند این میباشد که تمامیٔ بشر‌ها آدرس مسجد قبا مشهد را کشته باشد و کسی که که کسی را نجات دهد، مانند این میباشد که کلیهٔ بشر‌ها را نجات داده باشد.[۵۲]

سوره مائده، ۳۲
در‌این روش، قرآن در موضوع‌ای بزرگ‌خیس که فضای ادبی زمان باستان متأخر میباشد، قرار داده می شود تا موقعیت صورت‌گیری آن فهم گردد.[۵۳] شبه‌جزیرهٔ عرب در آن زمان ارتباط ها و تماس قربت مسجد قبا مشهد با فرهنگ‌های همجوار داشت و مشخصهٔ این عصر، تأثیرات زرتشتی، مسیحی، یهودی و رومی، به‌خصوص بر ادیان، در حیطه بود. هولاند دراین باره میگوید «بایستی عهده دار شد که ایالات متحده عربی در طی ظهور محمّد، بخشی از عالم باستان بوده‌میباشد.» ضمن وضعیت تاریخی و شرعی، مسئلهٔ زبانی و تحقیق‌های لهجه‌شناسانه نیز در این باره اساسی میباشد؛ کوپرز میگوید قرآن به به عبارتی لحنی مندرج که کاتبان خاورمیانهٔ باستان متن‌ها سامی را به آن می‌نوشتند[۵۴] و می‌قدرت به آسانی ارتباط بینامتنی قرآن با دیگر متن ها فقاهتی مجال معاش محمّد را تشخیص بخشید و قرآن به روشنی در موردٔ ادبی دنیا باستان متأخر مکان میگیرد. ارجاعات قرآن به خودش — هر یکسری با کتاب مقدس در این مورد تفاوت دارااست — به بعضا از متن‌ها مقدس باستانی وقت بسیار مشابه میباشد.[۵۵] ارتباطٔ بینامتنی قرآن با دیگر متن ها مقدس رایج در دنیا باستان قابل‌اعتنا میباشد؛ گابرییِل رینولدز، که در موردٔ ادبیات و گویش‌های باستانی خاورمیانه استیناف می‌نماید، می گوید قرآن ارتباطٔ قربت با متن‌ها مسیحی سریانی دارااست.[۵۶][۵۷][۵۸]

به‌گفتهٔ کلود گیلیو، تأکید قرآن بر عربیّت خویش تا حدودی به‌این برهان میباشد که همت داشته خویش را از متن‌ها غیرعربیِ تشکیل دهنده‌اش متمایز نماید؛[۵۹][۶۰] قسمت‌هایی از قرآن به متن ها سریانی، پند‌های رایج، اشعار افرایم اهل سوریه و رسالهٔ مسیحی آموزه‌های رسولان مشابه میباشند.[۶۱][۶۲][۶۳] گیلیو ادامه می دهد که می‌اقتدار با نظارت قرآن پی موفقیت که‌این کتاب کوشش می‌نماید قصه‌های جان دار در دیگر کتاب ها مقدس را ترجمه و تعبیر و تفسیر نماید.[۶۴] آنگِلیکا نُیوِرت آن را «متنی تفسیری» میداند:[۶۵] در شرایطی‌که قرآن پاسخی به سؤالات مسیحیان و یهودیان زمانٔ باستان محسوب خواهد شد، در آن شکل می‌قدرت به مکان رسیدگی «وام‌گیری» و «تأثیرات» متن ها دیگر بر قرآن، آن را بازتابی از تفکرات و مفاهیم فرصت خودش دانست.[۶۶][۶۷]

صورت‌گیری متن
نوشته‌ی علمی‌های مهم: تاریخ قرآن، تاریخ‌نگاری قرآن، و صدق تاریخی قرآن

ورژنٔ بیرمنگام سابق‌ترین ورژن از نصیب‌هایی از سوره‌های ۱۸ تا ۲۰ قرآن بر روی پوست میباشد که در کالج بیرمنگام کشف گردیده و با ۹۵ درصد احتمال به سال‌های ۵۶۸ تا ۶۴۵ میلادی مربوط میگردد.[۶۸]
در اعتقاد و باور مسلمانها، قرآن دربردارنده مطالبی میباشد که به محمّد وحی شد و وی آن را برای عموم خواندن کرد و به‌شکل ثابتی مانده‌میباشد. قرآن و عصرٔ پیامبری محمّد قرابت تنگاتنگی دارا هستند؛ متن این کتاب به دفعات وضعیت تاریخی وی و گاه حتی معاش فردی‌اش را ذکر می‌نماید. احتمالاً مسلمان‌ها در طی معاش محمّد قرآن را به‌شکل شفاهی محافظت می‌کردند. ولی به حیث می رسد تا قبل از مرگ وی نصیب‌هایی از قرآن مکتوب گردیده باشند البته نمی‌اقتدار اعلام کرد متن ثابتی از قرآن در طول معاش محمّد وجود داشته‌میباشد چون، احتمالاً در تاثیر تغییر‌و تحول در تفکرات یا این که نیازهای محمّد، برخی از نشانه‌ها (به نظریهٔ مسلمان ها به وسیله پروردگار) فسخ می‌شدند. تمامیٔ پژوهشگران غربی با بی‌سواد بودن محمّد موافق نیستند. مکه و مدینه با مناطقی که خط در آن ها مرسوم بود به‌طور معمول راجع‌به بودند و یک‌سری بدن از صحابه نیز می‌توانستند بخوانند و بنویسند و منابع میگویند محمّد در مدینه کاتبانی استخدام کرد. وجود لغت ها غیرعربی (مثل قرآن، سوره، آیه که ریشهٔ سریانی و عبری دارا هستند) آرم می دهد کتاب ها فقاهتی یهودی و مسیحی به خیر و خوبی در مکه و مدینه شناخته‌گردیده بودند. کلود گیلیو از این مورد بدان سود میرسد که قرآن خلال «تاریخ»، یک «قبل از تاریخ» هم داشته‌میباشد.[۶۹]

اجماع‌لحاظ مسلمان‌ها این میباشد که قرآن در طی محمّد نوشته نشد ولی بعضی سوره‌ها را بر روی چیزهایی مثل چوب درخت نخل یا این که سنگ حک کردند که بعداً از آنان در گردآوری‌آوری ورژنٔ آخری قرآن استعمال شد. در باستان‌شناسی هیچ مدرکی برای ثابت این داعیه یافت نشده‌میباشد. به‌طور کلی، منابع عرب میگویند قرآنِ مکتوب تا نقطه نهایی نصفهٔ اولیه اولیه قرن هجری بدون نقص گردیده و ابتکارش را به ابوبکر و اصلی‌خیس از آن، به عثمان نسبت میدهند. منابع اسلامی ماجرا کرده‌اند که عثمان یک ورژنٔ آخری گردآوری‌آوری کرد و به شهرهای امپراتوری ارسال کرد و باقی قرآن‌ها را از میان موفقیت. یک خلل دورازشوخی، مسافتٔ هنگامی زیاد بین زمانٔ عثمان (۲۳ تا ۳۵ هجری/۶۴۴ تا ۶۵۶ میلادی) و فرصت کتابت منابعی میباشد که توده‌آوری قرآن را به وی نسبت می دهند؛ اینطور که مشخص و معلوم میباشد، این نظریه را زُهری (درگذشتهٔ ۱۲۴ ه‍.ق/۷۴۲ میلادی) رایج کرده‌میباشد. فرانسوا دروش دربارهٔ اینکه سابق‌ترین ورژن‌های دست‌نویس متفرقٔ قرآن به زمانٔ عثمان می‌رسند یا این که خیر، می گوید با قطعیت نمی‌قدرت آن را معلوم کرد. صلاح‌الدین المناجد و تایار التیکولاچ بعضا از ورژن‌های کهن را رسیدگی کرده‌اند و فیض گرفته‌اند که از زمانٔ عثمان نیستند و یک کدام از آن ها حتی یک جعل قرن چهار‌مین میباشد. مجموعاَ هیچ ورژنٔ جامعی از قرن اولیه هجری نیست.[۷۰][۷۱][۷۲]

به‌گفتهٔ کولبرگ و امیرمعزّی، ورژن‌های خطی قرآن تا به حالا کمکی به یافتن کهن‌ترین ورژنٔ قرآن نکرده‌اند؛ او‌لین ورژنٔ خطی بدون نقص قرآن از قرن سوم هجری/نهم میلادی میباشد و هر یک‌سری بخش‌های دور از هم‌ای از ادوار گذشته‌خیس هم وجود داراست البته همین پراکندگی سبب گردیده تاریخ ظریف کتابت‌شان را نتوان معین کرد. ورژن‌هایی از برخی نصیب‌های قرآن بر روی پاپیروس هم وجود دارااست که گاه آن ها را به نقطه پايان قرن اولیه هجری یا این که شروع قرن دوم نسبت داده‌اند البته این برآورد گزینه اختلاف میباشد. در سود، برای یافتن حالت و مورد‌ای که سبب به نوشته‌شدن قرآن فعلی شد، بایستی از نحوه‌های دیگری بهره برد. در دههٔ ۱۹۶۰، نابیا ابوت و فؤاد سزگین این عقیده را مطرح کردند که تایپ کردن از زمانٔ قبل از اسلام نزد اعراب رایج بوده و پیشرفت‌یافتن ورژنٔ متنی قرآن از صدر اسلام، به‌خصوص عصرٔ اموی (۴۰ تا ۱۳۲ هجری/۶۶۰ تا ۷۵۰ میلادی) استارت شده است. گرگور شولر در تعداد متعددی نوشته‌ی علمی علامت اعطا کرد «تایپ کردن» لزوماً با «نشر» یکسان نبوده و قرآن برای زمان‌ها به‌شکل شفاهی ترویج داشته‌میباشد.[۷۳] اصولاً مقصود از مکتوب‌کردن قرآن یاری به یادٔ قاریان بوده، خیر پاس‌داشتن متن آن.[۷۴] کشف ورژن‌های خطی اثرها عده ای مثل سیف بن قدمت و بنده الرزاق صنعانی از قرن دوم هجری، نشانه داده عمر کتابت دربین اعراب دستکم به استارت قرن دوم/نقطه پايان قرن نخستین هجری میرسد.[۷۵]

بینش اسلام‌شناسان
همینطور ملاحظه کنید: طرز تاریخی-انتقادی و مدرسه اسلام‌شناسی تجدیدنظرطلبانه

قرآن نگاشته‌گردیده در سدهٔ سوم هجری که در موزهٔ رضا عباسی حفظ میشود.
دو موضع کلی فی مابین قرآن‌شناسان دربارهٔ توده‌آوری قرآن وجود دارااست که شولر آنان‌را «انتقادی» و «فوق‌انتقادی» نامیده‌میباشد. رهروان نگرش فوق‌انتقادی منابع اسلامی را نامعتبر میدانند؛ اینان می گویند هر متنی در گذر مجال تغییر و تحول می‌نماید و حتی‌در نوشته‌های یک مولف هم تناقض چشم میگردد. احادیث اسلامی از نگاه تاریخی محتمل به لحاظ نمیرسند و گاه به وضوح افسانه‌ای میباشند. آلفونس مینگانا اولی کسی بود که بدین سود رسید که ورژنٔ قانونی قرآن تا نقطه پایان قرن هفتم میلادی وجود نداشته‌میباشد؛ وی با تأکید بر اظهار نظر پائول کاسانوا دربارهٔ نقش حیاتی عبدالملک بن مروان اموی و حجاج بن یوسف در صورت‌گیری ورژنٔ آخری قرآن و همینطور با رسیدگی متن‌ها مسیحی مندرج در قلمروی اسلامی در دو قرن اولیه هجری، عده و تدوین «مصحف عثمان» را از عصرٔ عبدالملک دانست. این خط پژوهشی از دههٔ هفتاد میلادی به آن گاه به وسیله پژوهشگرانی همانند پاتریشا کرون و مایکل کوک و برخی دیگر بسط پیدا کرده‌[۷۶] و امروزه گزینه تأیید بخش اعظمی از محققان میباشد.[۷۷][۷۸][۷۹]

به‌گفتهٔ محمّدعلی امیرمعزّی، عبدالملک به دلایل سیاسی برای مشروعیت بخشیدن به امپراتوری خویش، با بازخوانی پیامِ محمّد، قرآنی «قانونی» را که به دست ما رسیده تهیه کرد و همت کرد که ورژن‌های دیگر آن را از میان غالب شود.[۸۰] در حیث امیرمعزّی، خلیفه می‌دانست که «در جامعه‌ای که تکان‌های اعتراضیِ شرعی-سیاسی بسیار زیاد میباشد، این اشراف فقط از روش احاطه بر کتاب مقدس و ولی تدوین آن قابلیت‌پذیر میباشد. کتابی مدوّن، اختصاصی و غیر وابسته از کتاب ها مقدس گذشته (یعنی مسیحی و یهودی) که مبنی بر احکام دولتی تدوین یافته باشد، شایسته ترین ضمانت برای امنیت اعتقادی و اما سیاسی میباشد.»[۸۱] از دید امیرمعزّی، این ورژن گزینه مشاجره و نقد شیعه ها بود و با ورژن‌های دیگر از دید ظواهر و محتوا متعدد بود البته نهایتاً بعد از چهار قرن و در روزگار خلافت عباسی با صورت‌گیری «ارتودکسی سُنّی» که یکی‌از دگم‌های آن الهی و جاودانی پی بردن قرآن حکومتی (étatique) شد، این ورژن بر تمامیٔ مسلمانها مثلا شیعه‌ها زور یا این که در زمان آل بویه به شیوه تقیّه پذیرفته شد.[۸۲][۸۳]

جان وانزبرو میگوید قرآن خیر ریشهٔ عربی دارااست، خیر ریشهٔ اسلامی. وقتی‌که اعراب مرزوبوم‌شان را برای فتح خاورمیانه رخنه‌ کردند، به گذر زمان و از ادغام منابع دیگر قرآن را به وجود آوردند و قرآن نمی‌تواند کهن‌خیس از زمانٔ عباسی باشد. برهان‌های وانزبرو اکثر زمان ها قابل‌قبول میباشند ولی زمان‌ای که برای صورت‌گیری قرآن در حیث داراست، خیلی متأخر میباشد و امروزه آیتم تایید وجود ندارد؛[۸۴] ولی تغییرات آخری قرآن را می‌قدرت به عصرٔ عباسی نسبت بخشید.[۸۵] به‌گفتهٔ اسمال کایث، ورژن‌های دیگر قرآن که بوسیله عثمان از دربین رفتند، می توانند به اندازهٔ ورژنٔ وی «قرآن اساسی» محسوب شوند. امر به هلاکت دیگر قرآن‌ها و مقاومت‌ها در قبال این امر، آرم می دهد صاحبان آنان قرآن‌های خویش را به اندازهٔ ورژنٔ عثمان دارای اعتبار می‌دانستند. قرآن عثمان نهایتاً به او‌لین قرآن قانونی تبدیل شد البته احتمالاً این ورژن را بعداً با قرآن حجاج بن یوسف جایگزین کردند. در منابع اسلامی وجود ورژن‌های حریف در قبال ورژنٔ حجاج هم گزارش شده است. در حالتی‌که که تمایز عمده‌ای دربین قرآن حجاج و قرآن قبل وجود داشته، این تمایز به صورت اضافه کردن تعبیر و تفسیر به متن آن بوده ولی نهایتاً این تعبیروتفسیر به بخشی از متن اساسی قرآن تبدیل شده است. همین ورژن، کهن‌ترین ورژنٔ قابل‌بازیابی قرآن میباشد.[۸۶]

در سمت مقابل، لحاظ برنده رهروان نگرش «انتقادی» این میباشد که بایستی با پیش بینی مسائلی مثل حالت صورت‌گیری یک منبع یا این که میل‌های تالیف کننده، اعتبار منابع اسلامی را سنجید.[۸۷] لازمهٔ پذیرفتن این نگرش، معتبرتر پی بردن منابع اسلامی نسبت به شواهد کشف گردیده در ورژن‌های خطی میباشد. این مجموعه معتقد میباشند حجاج بر قرآن عثمان صرفا تغییرات جزئی جاری ساختن کرد.[۸۸] این لحاظ را می‌قدرت اینگونه خلاصه کرد که منابع سابق معتبرند، تا‌زمانی‌که خلافش اثبات گردد؛ مایکل کوک در عیب گیری این نگرش می گوید به به عبارتی اندازه دلایل کافی داریم که تمامیٔ منابع اسلامی را رد کنیم، تازمانیکه صحیح بودنشان اثبات گردد. بیشتر قرآن‌پژوهان گران قدر قرن‌های نوزدهم و بیستم، مثل نولدکه، در‌پی این مدرسه بوده‌اند[۸۹] البته با حدس شواهدی که ورژن‌های خطی ارائه می‌نمایند، اینک بینش نخستین طرف داران بیشتری داراست.[۹۰]

فرانسیس ادوارد پیترز، قبلی‌نگار و معلم دانشکده نیویورک، میگوید که عملکرد‌ها برای نوسازی متن اول و دست‌نخوردهٔ قرآن در آکادمیای غربی چیزی که تفاوت پر رنگ‌ای با متن هم اکنون حاضر قرآن داشته باشد را به‌دست نداده‌میباشد. به‌گفتهٔ ویلیام مونتگمری وات و ریچارد بل، در حالتی که هرگونه تغییری از راه و روش اضافه کردن، حذف کردن، یا این که تغییر و تحول متن پیش آمده بود، کم و زیاد با قطعیّت کشمکش درمی‌گرفت، اما رد و آدرس پاره ای از کشمکش مشاهده میکنیم. خیلی از کسان مذهبی‌خیس مسلمان اخلاق عثمان را توهین‌آمیز یافتند و وی عاقبت بسیار غیرمحبوب شد، اما عموماً اتهام تحریف قرآن در لیست اتهامات وی قرار نگرفته یا این که هیچگاه نکتهٔ مهم نبوده‌میباشد. به‌گفتهٔ وات و بل، بازرسی‌های نوین قرآن هیچ علتٔ دورازشوخی‌ای بر وقوع تحریف پر رنگ در قرآن ارائه نکرده‌میباشد. در‌صورتی‌که چه مدل قرآن تغییر تحول می‌نماید اما کم و زیاد گمانی از صدق آن باقی نمی‌گذارد. آنچنان تمامیٔ قرآن به‌صورت روشنی وضعیت یکنواختی دارااست که تردید در قبال نابی آن به‌مشقت می شود پیش بیاید. ولی گروهی از اسلام شناسان غربی دربارهٔ دیرین‌بودن برخی آیه‌ها ویژه تردیدهایی ابراز کرده‌اند؛ برای مثال سیلوستر دی سکی آیهٔ ۱۴۴ از سورهٔ آل عمران را که اذعان کرد‌وگو از زودگذر بودن محمّد می‌نماید را مشکوک یافته و جهت برهان به ماجرا قدمت اشاره می‌نماید که حاضر نبوده بپذیرد که محمّد درگذشته و ابوبکر اورا آیتم خطاب قرار میدهد. وات و بل این آیه را نظارت کرده و احتمال این را که ابوبکر این آیه را جعل نموده باشد بسیار غیرمحتمل می یابند.[۹۱]

اما تایید کلی این که قرآن فعلی به عبارتی کلامی میباشد که از گویش محمّد خارج گردیده از سوی این تیم، در معنای این وجود ندارد که گفت و گو‌هایی دربارهٔ نشانه‌ها ویژه در جریان نباشد. ویلیام مونتگمری وات و ریچارد بل می گویند که در قرآن گواه تحول‌های تند ریتم، تکرار کلمه و واژه‌های یا این که لغت ها در نشانه‌ها کنار هم، حضور ناگهانی آیه‌ای که موضوعی گوناگون با آیه ها اطرافش داراست، واکنش گوناگون با یک زمینه در نشانه‌ها کنار هم، ترک‌ها در ساختار گرامری، تحول‌های ناگهانی در درازای آیه‌ها، تغییر‌و تحول ناگهانی سوم فرد به نخستین فرد، یا این که مفرد به گردآوری، و کنار هم داخل شدن آیاتی که در ظواهر معنا متفاوتی دارا‌هستند هستیم. بل و وات تغییر و تحول، اصلاح و دستکاری در متن قرآن را ادله آن میدانند.

اقسام اعتقاد به آفریدگار
کسانی را که به وجود پروردگار اعتقاددارند البته به ادیان و دخالت شماره تلفن مسجد قبا مشهد خداوند در عالم اعتقاد ندارند، دادارباور می گویند. آدرس مسجد قبا مشهد
به عده ای که به سازنده و موجودی رفیعتر اعتقادوباور ندارند، خداناباور گفته می گردد.
به کسانی که وجود پروردگار را قابل ثابت شدن یا این که رد شدن نمی‌دانند، ندانم‌گرا گفته میگردد. مسجد قبا مشهد
به افرادی که وجود نداشتن یا این که داشتن پروردگار را اصلی نمی‌دانند، خدانامهم‌دان گفته میشود.
به اشخاصی که به خدای فرد‌وار اعتقادی نداشته و طبیعت را جزئی از خداوند میدانند، تمامی‌خداوند گفته می‌گردد.
توضیح بیشتر

اهورامزدا (تصویر در سمت راست، با تاج بالا) به اردشیر بابکان (سمت چپ) رینگ پادشاهی را میدهد. (نقش رستم، قرن ۳ میلادی)
خُدا اسم اطلاق گردیده در فارسی به وجود معبود عالم؛ البته متمایز از آن، در نظام‌های ایمانی میباشد، خواه این پروردگار به‌شکل یکتا در یکتاپرستی مطرح باشد، یا این که در کنار دیگر خدایان که در چندخدایی طرح میگردد. همینطور چه ارتباطش را با عالم محافظت کرده‌با‌شد و چه در کارها آن دخالت نکند.[۱۳] معبود متداول‌ترین کلمه و واژه‌ای میباشد که به خداوند فراطبیعی ناظر عالم اطلاق شده است. متکلمان خصوصیت‌های گوناگونی را به مفاهیم مختلف آفریدگار نسبت داده‌اند. از معمول‌ترین این خصوصیت‌ها می‌قدرت به دانش مطلق، اقتدار مطلق، حضور در کلیه‌جا در آن واحد، نه اعلی بودن، بسیط بودن و وجود داشتن ضروری اشاره کرد. همینطور معبود به‌تیتر موجودی مجرد و فردی وار؛ مرجع تام تعهد اخلاقی و تبارک‌ترین جان دار قابل تصور، تلقی شده است.

موردٔ وجود خداوند همواره به‌تیتر یک کدام از سرفصل‌های اصلی جستجو‌های فلسفی مطرح بوده‌میباشد، و در طی تاریخ، فلاسفهٔ وابسته به مشرب‌های فکری گوناگون، به ذکر و سنجش برهان‌هایی برای وجود داشتن یا این که نداشتن معبود پرداخته‌اند.[۱۴][۱۵][۱۶]

گستره و فراوانی ایمان به خداوند

درصد اروپاییانی در هر مرزو بوم که به وجود آفریدگار اعتقاددارند.
در دنیا امروز گسترهٔ ایمان به خداوند در هر مجموعه کشورها و مملکت گوناگون می باشد. در کشورهایی مانند ترکیه، اندونزی و برزیل داده های عددی خبر از اطمینان بیشتر از هشتاد درصد جمعیت به خداوند داراست در حالی‌که در کشورهایی مانند آلمان، بریتانیا، فرانسه، سوئد و جمهوری نظارت کمتر از سی درصد جمعیت به‌وجود خداوند اعتقاددارند. در برخی کشورهای شرق آسیا مانند ژاپن، کرهٔ جنوبی، کرهٔ شمالی و چین معدود‌ترین داده های عددی خداباوران در عالم وجود داراست. گفته می‌گردد در کشورهایی مانند جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده عربی بیشتراز نود و هشت درصد عموم به‌وجود پروردگار اعتقاددارند، ولی خلا نظرسنجی‌های بی‌طرف و حکومت‌های فقهی که برای خروج از اسلام مجازات مرگ در لحاظ می گیرند، منجر گردیده تا این‌سیرتکامل نظرسنجی‌ها بی‌اعتبار باشد.[۱۷][۱۸]

وجود و خلا پروردگار
نوشته ی علمیٔ مهم: وجود پروردگار

نقشه درصد بی‌فقهی (Irreligion) در دنیا
در مباحث آیین و فلسفه دلایل زیادی برای وجود خداوند نام برده‌میباشد که از در بین آن‌ها چهار گزینه مداقه بیشتری داراست. در ادله علیت هر پدیده‌ای علتی دارااست و خویش آن انگیزه، انگیزه دیگری دارااست تا در غایت به انگیزه یکم که آفریدگار میباشد می رسد. در استدلال نظم با مشاهدهٔ موردها نظم در طبیعت پی به وجود پروردگار می برند. در استدلال هستی‌شناسی داشتن موضوعٔ فرضی از یک وجود بی نقص و مطلق به اسم آفریدگار مطرح‌کنندهٔ این میباشد که پروردگار وجود دارااست. درین برهان وجود بر دو نوع میباشد وجود مخلوقات و وجود معبود که واجب میباشد و تحت عنوان واجب‌الوجود خاطر می شود. در دلیل اخلاق و رفتار وجود بها‌های اخلاقی و معنوی در دنیا دنیوی قابل توجیه وجود ندارد مگر از طرف خداوند آمده باشد یعنی اخلاقیات از منشأ طبیعت یا این که ضوابط اجتماعی وجود ندارد و منشأ دنیوی ندارد.[۱۹]

ادله شر، عامل اختفای الهی، ادله پیاده سازی ضعیف و استدلال وحی‌های متناقض برای مثال براهین ارائه گردیده دربارهٔ خلا خداست.

طریقه ادیان
مزدیسنا
خداوند در مزدیسنا به اسم اهورامزدا حافظه می‌گردد که از دید لغوی به معنای خدای خردمند میباشد و لحاظ چیره بر این میباشد که زرتشت خدایان متفاوت را رد میکرد و دعوت به یکتاپرستی می کرد. اما در این مورد فی مابین پژوهشگران اختلاف حیث نیز وجود داراست. بعضا معتقدند که زرتشت به دوخدایی (ثنویت) یا این که دوئالیسم اطمینان داشته که عبارت از اهورامزدا و اهریمن میباشد و بعضا معتقدند او به خدایان گوناگون اعتقاد و باور داشته.[۲۰][۲۱] به‌هرحال تنی چند از متن ها باقیمانده از زمانه کشور ایران باستان با عبارت «خدای والا اهورامزدا» استارت میشود (برای مثال سنگ‌نوشتهٔ داریوش یکم در نقش رستم). به نظریهٔ مری بویس زرتشت سابق‌ترین پیامبری میباشد که دربارهٔ معاد و روز اکانت کلام کرده‌میباشد، ولی دراین باره اشاره‌ای به جزئیات معاد نشده‌میباشد.[۲۲] خلال اوستا کتاب مقدس زرتشتیان در بقیه متن ها قدیم کشور‌ایران نیز خداوند درج شده است. در ارداویراف‌طومار آفریدگار به‌شکل فروغ تعریف گردیده که دارنده بدن و جسم دنیوی وجود ندارد: چه روشنی دیدم و جسم ندیدم و صدایی شنیدم و دانستم که‌این خداست، و در هرمزدیشت آفریدگار خویش را تحت عنوان خدای عالم و قدرتمند و مغلوب نشدنی و درمانگر و پاسبان و معبود تعریف می‌نماید.[۲۳]

هندوئیسم
درشنه‌های هندی را می‌اقتدار به دو مجموعهٔ الهی و غیرالهی تقسیم کرد. در درشنه‌های الهی دارنده دلیل‌هایی بر ثابت وجود پروردگار داند و بعضا از آنان متساوی‌هایی در فلسفه اسلامی و غربی داند.[۲۴]

یهودیت
نوشته‌ی علمیٔ اساسی: معبود در یهودیت
آیین یهودیان نیز جزو دیرین‌ترین ادیان توحیدی به حساب می آید. در عهدوپیمان عتیق پروردگار با اسم‌هایی برای مثال «یَهُوَه»، «ایل» و «اِلوهیم» خوانده شده است. در‌این کتاب پروردگار با صفات کمالیه و توحیدی همانند واحد، توانا مطلق، فقیه، کریم و مهربان، آمرزنده، ازلی و ابدی معرفی شده است. در تورات به جنبهٔ والا و برتری پروردگار، دست‌نیافتنی بودن وی، و وصف‌ناپذیر بودن وی اشاره شده است؛ به عنوان مثالً در کتاب خروج، معبود به موسی می گوید نمی‌تواند اورا ببیند چون آدم نمی‌تواند او را ببیند و زنده بماند (خروج ۲۰:۲۳) یا این که در کتاب مزامیر از لهجه داوود می گوید که هیچ خدایی فی مابین خدایان مانند تو وجود ندارد و هیچ کاری هم مثل فعالیت تو وجود ندارد (مزامیز ۸۶:۹). از سوی دیگر در کتاب یهودیان پروردگار با صفاتی بشرگونه تعریف شده است و به وی نسبت‌های پشیمانی، غم، یاداوری، عدم دانش، هم‌صورت بودن با بشر، داشتن انجام و اعضاوجوارح انسانی داده شده است. اما بعضا از پژوهشگران و علمای یهودی مانند موسی بن خوش‌یمن در توجیه این مسائل گفته‌اند که مراد از سوار شدن پروردگار در قول عتیق به معنای استیلا و برتری می باشد.

پرستشگاه، هیکل یا محل عبادت یک ساختمان مذهبی برای منزلت پرستش و پرستیدن خدا در هر فقهی است. این منزلت دارای قیمت بالایی در هر آئین می‌باشد. اگرچه، اصطلاح معبد از دید کلمه و شماره تلفن مسجد قبا مشهد واژه‌شناسی هم‌معنای پرستشگاه می‌باشد ولی هر پرستشگاهی را معبد نمی‌نامند. به‌طور خاص، از کلیساها و مسجدها معمولاً با آدرس مسجد قبا مشهد عنوان «معبد» یاد نمی‌شود.

معبد طلایی - شهر کیوتوی ژاپن
نام نمونه‌هایی از پرستشگاه‌های دین‌های مختلف در جهان در اینجا آمده‌هست. غیر از مسجد قبا مشهد آن را (از جمله پرستشگاه هندوها و بوداییان) به صورت عام محل پرستش میگویند:

صومعه، عبادت گاه بودائیسم‌ها
کنیسه، منزلت عبادی یهودیان
کلیسا، جایگاه مسیحیان که در آن جا آفریدگار را پرستش می‌کنند و بر روان مسیح درود می‌فرستند.
مسجد عبادت گاه مسلمانان
مندیر یا (به هندی: मन्दिर)، پرستشگاه هندوها است.
آتشکده، پرستشگاه زرتشتیان را گویند.
مَشرِقُ الاَذکار، پرستشگاه بهائیان را گویند که محل پرستش و مناجات و ذکر پروردگار است.
ریشه واژه عربی

معبد قدیمی تبت
در زبان عربی به پرستشگاه، معبد (گردآوری مکسر عربی معابد) میگویند که از ریشه «بنده»، «عبادت» گرفته شد‌ه‌است و بر وزن «مفعل» هست که کلمه مقام‌ساز در زبان عربی می باشد. واژه و کلمه همسنگ برای «عبادت» در گویش پارسی واژه و کلمه «پرستش» می‌باشد که هنگامی که بخواهد جایگاهی را نشان دهد با «گاه» یار می گردد و پرستشگاه را فایده میدهد. در ویکی‌پدیا عربی تعریف و تمجید محل عبادت را چنین نوشته‌هست. محل عبادت ساختمان پیچیده‌هست که مصریان قدیم، عیسویان و بودیست‌ها پروردگار خودرا پرستش می‌نمودند. در گویش عربی محل پرستش محل پرستش خدا مسلمانان نیست. زمانیکه شما در گوگل محل عبادت نوشته نمایید آنگاه تصاویر را کلک نمایید جواب خوب خواهید یافت.

کلمه محل پرستش در افغانستان
در افغانستان حدود کمتر از یک میلون هندو سک از هزاران سال بدین‌طرف زندگی دارا‌هستند. هندوان افغانستان معبد را مندیر می گویند ولی مردم کابل مندیر نمی‌گویند محل عبادت می گویند. این تمدن از سال های دراز تا فعلاً باقی مانده‌است. محل عبادت مسلمان‌ها را در فارسی محل پرستش نمی‌گویند.

دهرم سال

دهرم سال دال لما در شمال هند
دهرم سال (Dharamshalas Hindi: धर्मशाला) محراب مذهبی یا خانه استراحت برای زائران مذهبی می باشد، که در رتبه اول برای ایجاد هدف‌های مذهبی برای زائران یا به عنوان وقف مذهبی اعمار گردیده است. گاهی دهرم سال برای جوامع خاص بر پایه ی قومی، رشته یا حوزه‌‌ای طبقه‌بندی شده تشکیل‌شده‌می باشد. در بعضی مذاهب طور خاص خانه مذهبی تنها برای مسافران مذهبی گفته می‌شود. این فرهنگ و تمدن در مذهب ها بودیسم هندی و چینائی و جیانیزم مروج می باشد. دهرم در زبان هندی مذهب و سال آرامگاه یا استراحت گاه مذهبی را گویند؛ که مردم غرض فراه دریافت کردن رسوم مذهبی تربیه می شوند. همان‌طور که مسلمانها پس از هجرت طولانی به مکه میروند. مذهب‌ها بودیست نیز چنین محلات خیلی مشهور جذاب و جالب دارند. پیش از اینً زمانیکه وسایل حمل‌ونقل پیشرفته وجود نداشت مردم با استعمال از حیوانات سفر می‌نمودند. دربین روش مردم علاوه براینکه بازه زمانی استراحت کنند اتاق را مقصود ادا نمودن رسوم مذهبی تخصیص دادند. در این محلات پیروان مذهب ها متفاوت نیز سکونت موقت تفویض می‌نمودند و آن‌ها نیز بت‌های خودرا درین محل جا گزین می‌نمودند. و امروز به گران قدر‌ترین محلات تاریخی و مذهبی تبدیل گردیده است. در هندوستان هندو و سیک در دهرم سال خود عبادت را به وسیله آوا می‌نمایند؛ که این آهنگها همه در ارتباط نیایش و حمد بارگاه خداوند متعال است. در شهر کابل مشهورترین دهرم سال اهل هنود دهرم سال تیره تنات است. بنا براصول و احترام به سایر ادیان افغانستان رئیس‌جمهور واعضای شورای وزیران سال یکبار در محفل این دهرم سال شرکت نموده ویکی از عنصرها‌های دولتی باید بیانیه ایراد نمایند.

پناهگاهی بستگان

قوم، پناهگاه بشر هستند:
وفصیلته التی تـویه.و قبيله‌اش را كه هميشه از وی جانبداری مى‌كرد. [۱]
گفته‌اند زیرا در آیه سوابق آفریدگار فرموده بود کسی از وضع و اوضاع اقارب شماره تلفن مسجد قبا مشهد و ارحام کسی سوال نمی‌نماید برای آنکه تصور نشود جهت آن ندیدن و نشناختن عموم میباشد یکدیگر را فرموده بینا و شناسا کرده شوند نزدیکان و دوستان بیکدیگر زیرا حمیم اعم از خود و صدیق میباشد و بر واحد و گردآوری اطلاق می شود لذا دو ضمیر توده در سخن الهی بآن عود نموده و غرض ذکر شدت و رنج آنروز میباشد که آدرس مسجد قبا مشهد هر که بقدری گرفتار خویش میباشد که از درحال حاضر دیگری سؤال نمی‌نماید با آنکه قوم و قبیله خویش و اورا می‌بیند و برخی گفته‌اند خواسته آفریدگار از این آیه آنستکه عموم را در آنروز با یکدیگر شناسا می‌نمایند و بینا به اوضاع و احوال و احوالشان می‌کنند برای مزید سرور اهل ایمان و غم اهل عصیان و لذا حاجت بپرسش و سؤال از درحال حاضر مسجد قبا مشهد یکدیگر ندارند و این فعالیت به بوسیله فرشتگان پیش از این ایفا می گیرد و بعدا آن ها را سوق به پردیس و دوزخ وجهنم می دهند و در آن روز دوست داراست و امید می‌نماید فاسق که فدا و عوض دهد از عذاب الهی پسران عزیز و همسر گرامی و اخوی با جان موازی و خویشان و عشیره خویش را که در عالم منتسب به آن‌ها بوده و با آنکه از آن‌ها غیر وابسته بوده آن‌ها اورا در امان و حفاظت خویش قرار می‌دادند و در شدائد با وی امداد می‌کردند زیرا فصیله بر اینگونه عشیره‌ای اطلاق می گردد.

۲ - پناهگاهی کعبه

کعبه، پناهگاه و جایگاهی امن برای عموم میباشد و پناهگاه بودن کعبه برای عموم، از نعمت‌های خدا و لایق تذکر میباشد:
واذ جعلنا البیت مثابة للناس وامنا...و (به خیال بياوريد) هنگامى كه منزل كعبه را محل رجوع و برگشت و مركز امن و هواخواهی براى عموم قرار داديم‌ ... .[۲] «اذ» مفعول برای «اذکروا» مقدر میباشد.
«مثابة» یعنی مکانی که عموم متوالی بدان جا روی میاورند [۳] «ثوب» و به معنای پناهگاه نیز آمده میباشد. چنان که «امنا» نیز جای و موضع امن میباشد. [۴]
فیه ءایـت بینـت منزلت ابرهیم ومن دخله کان ءامنا ولله علی الناس حج البیت اینجانب استطاع الیه سبیلا ومن بی دینی فان الله بی نیاز عن العــلمین.در آن، آرم‌های پر‌نور، (برای مثال) منزلت ابراهیم میباشد و کسی که باطن آن (منزل معبود) گردد در هواخواهی خواهد بود، و برای آفریدگار بر عموم میباشد که نوا منزل (وی) نمایند، آن ها که بضاعت و توان رفتن به سوی آن دارا‌هستند. و هر که بی دینی ورزد (و حج را رخنه‌ نماید، به خویش خسارت رسانده)، خدا از تمامی جهانیان، غنی میباشد.[۵]

۲.۱ - تعبیر آیه ها
درین آیه به ذکر عظمت منزل کعبه که به دست ابراهیم ساخته و مهیا شد پرداخته، می فرماید: به خیال بیاورید زمانی را که منزل کعبه را مثابة (محل رجوع و برگشت و اعتنا) عموم قرار دادیم و راس امن و تامین (و اذ جعلنا البیت مثابة للناس و امنا).
مثابة اساسا از ماده ثوب در معنای رجوع و برگشت چیزی به شرایط اولیه میباشد، و از آن‌جا که منزل کعبه مرکزی بوده میباشد برای موحدان که کلیه سال به سوی آن رو می‌آوردند، خیر صرفا از دید جسمانی که از نگاه شیخ نیز رجوع به توحید و فطرت اولیه می‌کردند، از این رو تحت عنوان مثابه معرفی گردیده، و از آن جا که منزل آدم که راءس رجوع مستمر وی است محل ادب و آسایش میباشد، در واژه و کلمه مثابه یک نوع ادب و آسایش خیال، نیز افتاده میباشد
و این معنا با واژه و کلمه امنا که پشت راز آن نام برده تاکید می گردد، مخصوصا واژه للناس نماد می دهد که‌این راس امن و پشتیبانی، پناهگاهی میباشد همگانی برای کلیه جهانیان و آدم‌ها و عده‌های عموم. و این در واقعیت اجابت یکی‌از درخواست‌هایی میباشد که ابراهیم از خدا کرد که بعدا به آن اشاره میشود. [۶]
ابراهیم علیه‌السلام پس از بنای منزل کعبه امنیت شهر مکه را از آفریدگار درخواست نمود و بیان کرد: رب اجعل هذا البلد آمنا: خداوندا این مرز و بوم را مرز و بوم امن و امانی قرار بده.[۷] پروردگار دعای ابراهیم را اجابت کرد و آن را یک راءس امن قرار بخشید که هم مایه متانت روح و امنیت اجتماع مردمی میباشد که به آن میایند و از آن الهام می گیرند و هم از نگاه ضوابط مذهبی، امنیت آن آن چنان متشخص شمرده گردیده که هر سیرتکامل نزاع و پیکار در آن ممنوع میباشد.
مخصوصا در اسلام کعبه بعنوان یک مامن و پناهگاه شناخته گردیده، و حتی حیوان‌ها این مملکت از هر لحاظ بایستی در امنیت باشند و کسی مزاحم آن‌ها نشود، اشخاص انسانی که به آن امان میبرند نیز در پناه می باشند حتی در صورتی‌که قتل کننده و جانی باشند نمی‌اقتدار متعرض آن‌ها شد، اما برای این که‌این احترام خاص منزل کعبه گزینه سوء استعمال قرار نگیرد، و حق مظلومان پایمال نگردد در صورتیکه اشخاص جنایت عمل و مجرمی به آن پناهنده شوند امر داده گردیده آن‌ها‌را از حیث آب و طعام در مضیقه قرار دهند، تا ناچار گردند آنجا را سوراخ گویند، و آنان‌را به کیفر برسانند.

مَناره بنا‌ای ساختمان بلند‌مانند و مرتفع میباشد که در شماره تلفن مسجد قبا مشهد کنار مساجد یا این که در میانۀ منش‌ها ساخته می گردد. مَأذنه، صُومعه و گلدسته از سایر اسم‌های مناره میباشند. رساندن صدای اذان به بخشها به دور از مسجد، موعظه شهروندان به سوی مسجد، تمایز مساجد از سایر بناهای شهر، گزینش آدرس مسجد قبا مشهد مرزهای سرزمینی و پند مسافران در جاده‌ها را مثلا کاربردهای مناره برمی‌شمارند. منابع تاریخی سابقۀ تشکیل داد مناره‌ را به قبل از اسلام برمی‌گردانند. با این هم اکنون، اولیه مناره‌های اسلامی در قرن نخستین قمری (در حکومت امویان) ساخته مسجد قبا مشهد شد و تا قرن نهم قمری به گذر زمان جزء ثابتی از ساختمان مساجد شد. برخی تاریخ‌نگاران، مناره را نتیجۀ توسعه شهرهای اسلامی میدانند و سایر افراد آن را اقتباس مسلمان ها از ساختمان بلند عبادتگاه‌های مسیحی یا این که حریق‌دان‌های زرتشتی برمی‌شمارند.

روش معماری ملی یا این که مذهبی هر ناحیه از دنیا اسلام سبب ساز گردیده تا تفاوت‌هایی دربین اجزای معماری، مصالح و تزئینات مناره‌ها (به ویژه دربین مساجد شیعه و اهل سنت) وجود داشته باشد. مثلا، شیعه‌ها در حین تاریخ خویش مناره‌ مساجد را عموماً هم‌طول با بام یا این که گنبد مساجد و به طور جفت ساخته‌اند.

وجه نمادین مناره (تحت عنوان یکی مظاهر فرهنگ اسلامی) سبب التفات آن در شهرسازی اسلامی گردیده و هم آلرژی‌هایی را در دولت ها خارج از عالم اسلام به وجود آورده میباشد. از مشهورترین مناره‌های جان دار می‌قدرت به منارۀ مسجد ابن‌طولون مصر، مسجد قیروان تونس، مسجد جامع یزد، مسجد جامع ساوه، مسجد علی و دار‌الضیافۀ اصفهان و مناره‌های مسجدالنبی اشاره نمود.

معنی‌شناسی
لغت‌شناسان واژۀ مَناره را در معنای «لامپ مبنا» می‌دادند.[۱] مَأذنه (محل اذان بیان کردن)، گلدسته، گرایش و صومعه از سایر اسم‌های مناره می باشند.[۲] مشابهت ظاهری و کارکرد مشترک این بنا با آتشدان‌های فی مابین‌راهی (در بعدازظهر باستان) را استدلال گزینش واژۀ «مناره» برای آن میدانند.[۳] تعیین واژۀ «گلدسته» را نیز مرتبط با طرح‌های اسلیمی و گل‌های خُتاییِ منقش بر کاشی‌های مناره‌های اهل ایران می دانند.[۴] همینطور بعضا دانشمندان معتقدند، به جهت تشابهِ ظاهری مناره با عبادتگاه‌های بلند و باريکِ مسيحى، در برخى روايات و اثرها فقیهان از مناره با اسم صومعه خاطر شد‌ه‌است.[۵] بعضا مورخان، اصولاً صورت چهارگوشِ اولیه مناره‌های اسلامی را اقتباسی از این ساختمان بلند‌های مسیحی میدانند.[۶]

نقش اجتماعی سیاسی مناره
کارکرد اساسی مناره در جامعه اسلامی را اذان اعلام کردن بر فراز آن هنگام نمازهای پنجگانه می دانند؛[۷] ولی کارکردهای دیگری نیز برای آن برشمرده گردیده‌است. مثلا، سازۀ مترفع و نور و روشنایی آن منجر مى‌گردد تا شهروندان مسجد را ریلکس‌خیس پيدا كنند.[۸] برخی نیز کارکرد فعلی مناره‌ها را تزئین مساجد و وسیله‌ای برای تمایز آنان از سایر بناهای شهر می دانند.[۹] ضمن اینها، به گواه منابع تاریخی، مناره‌ها برای انتخاب مرز کشور‌های مسلمان ها و معین کردن مسیر راهها نیز کاربرد داشته میباشد.[۱۰]

شیعه ها و اهل سنت، در حین تاریخ خویش تحقیق به کارها مناره‌ها را یکی وظایف محتسب (از مطلوب دولتی) برشمرده‌اند. از حیث آن ها، محتسب می بایست مراقب می‌بود تا شخص غیر سزاوار بر فراز مناره نرود، از مناره به منزل‌های عموم نَنگرد، اذان را به شیوۀ غنایی نخواند، وقت‌شناسى را به مؤذنان بياموزد و اذن ندهد کسی در غیر موقع اذان از مناره بالا رود.[۱۱]

خط مش شیعه‌ها به مناره

کتیبۀ یک مناره با خط بنایی، برگرفته از کتاب «اسم علی (ع) در معماری اسلامی جمهوری اسلامی ایران با طرز خط بنایی».
از لحاظ دانشمندان، بین متن‌ها شیعی تأکید یا این که سفارشی برای تشکیل داد مناره نیست؛ با این اکنون، شیعه‌ها ساختن گلدسته‌ برای مساجد و مصلی‌ها را جزئی از توسعۀ «شعائر شرعی»[۱۲] و ایجاد کرد مناره برای بقاع امامان و بزرگان فقهی خویش را جزو شعائر مذهبی برمی‌شمارند.[۱۳]

سازه بر احادیث شیعی، امام علی(ع) امر کرد تا مناره‌ها را کوتاهتر از طول بام مساجد و منزل‌ها بسازند.[۱۴] در روایتی دیگر نیز از امام حسن عسکری(ع) بیان شده که مناره‌ها را بدعت خواندند و گفتند با ظهور قائم مناره‌ها فرو خواهد سرازیرشد.[۱۵] خلال این، طبق برخی احادیث شیعه اذان اعلام کردن بر مکان بلند مغایر سنت نبوی میباشد؛ چون در حین رسول(ص) بر روى زمین اذان می‌‏گفتند.[۱۶] مطابق این روایتها بعضی از فقیهان شیعه مرتفع‌خیس کردن مناره از بام یا این که گنبد مسجد را مکروه می دانند.[۱۷] بعضا از متخصصان هنر اسلامی، همین مسائل را انگیزه مناره نداشتنِ بخش اعظمی از مساجد شیعی - مثل بعضی مساجد فاطمیان مصر- برشمرده‌اند.[۱۸]

خلال اینها، در روایات شیعه، گاهی از قرآن به «منارۀ هدایت» تعبیروتفسیر گردیده‌است.[۱۹] همچنين در برخی از احادیث، امام على(ع) و اهل‌بیت(ع) به منارۀ هدایت‎ تشبیه گردیده‌اند.[۲۰] عالمان شیعه معتقدند این تشبیهات به‌این ادله میباشد که قرآن و اهل بیت راهنمای راه و روش هدايت می باشند.[۲۱] بعضی دانشمندان معتقدند که همین تشبیه، سبب گردیده تا شیعه‌ها مناره‌های مساجد خویش را جفت بسازند خیر تک.[۲۲]

تاریخچه

مناره مسجد جامع قیروان
منابع تاریخی سابقۀ ایجاد کرد مناره‌ را به قبل از اسلام برمی‌گردانند. فانوس اسکندریه (تشکیل‌شده در قرن سوم یا این که چهارم قبل از تولد) در مصر[۲۳] و گرایش نورآباد (درست شده در دورۀ اشکانیان) در کشور‌ایران[۲۴] از این مثال‌ها میباشند. در جزیرة العرب نیز أبرهة ابن رائش (از پادشاهان یمن) را اولیه کسی میدانند که دست به ایجاد کرد مناره زد و به همین برهان به «ابرهۀ ذوالمنار» معروف شد.[۲۵]

به عقیدۀ تاریخ‌نگاران، اولیه مساجدِ اسلام (مسجدالنبی و مسجد قبا) بنا‌هایی بسیار بی آلایش و سوای مناره بوده‌اند.[۲۶] در آن مجال مؤذّن بالای بام مرتفعی می رفت و اذان می‌بیان کرد.[۲۷] ولی با پیشرفت شهرها، مایحتاج شد که در کنار هر مسجد مناره‌ای وجود داشته باشد تا صدای اذان به بخشها بیشتری رسد.[۲۸] اُلگ گرابار ۱۹۲۹-۲۰۱۱م.(به فرانسوی: Oleg Grabar) (محقق هنر اسلامی) اعتقاد دارد که زمانی که پرستشگاه‌های رومیِ دمشق به مسجد تبدیل شدند، برجهای چهارگوش (صومعه) آن‌ها به جایی برای اذان بیان کردن تبدیل شد.[۲۹] در مقابل، برخی از متخصصان هنر اسلامی معتقدند که مناره منشئی اهل ایران دارااست؛ چون معماران اهل ایران مسجدهای عربی را بسیار معمولی می‌دیدند و تصمیم گرفتند که ردیف‌هایی مشابه آتشدان‌های ساسانی به ساختمان مساجد اضافه نمایند.[۳۰]

مورخان تشکیل داد اولی مناره‌های اسلامی را به حکومت بنی‌امیه برمی‌گردانند.[۳۱] مطابق یک بینش، اول مناره‌ را زیاد بن ابیه، به فرمان معاویه در سال ۴۴ یا این که ۴۵ قمری در مسجد کوفه تشکیل داد.[۳۲] در مقابل بعضا معتقدند که امویان، در فرآیند تبدیل کلیسای دمشق به مسجد جامع اموی (در سال ۸۶ قمری)، برجهای کلیسا را باقی گذاشتند و از آن ها تحت عنوان او‌لین مأذنه‌های اسلامی استعمال کردند.[۳۳] اولی منارۀ اسلامیِ کشور ایران را نیز مناره میدان کهنه در قم (ساختۀ ۲۹۱ق) میدانند.[۳۴]

با این حالا از حیث مورخانی همانند جاناتان بلوم، این عنصر معماری تا قرن نهم قمری، جزء ثابتی از مساجد مسلمان‌ها خلا.[۳۵]

خصوصیت‌های ظاهری

مناره‌های مسجد گوهرشاد هم‌طول با گنبد و متصل به ورودی آن می باشند.
به نقل از متخصصان معماری اسلامی، اکثر مناره ها - به جز پله‌پله که باطن یا این که خارج آن ها جای دارد - از چهار قسمت اساسی تشکیل‌شده‌اند:

اساس (به طور مربع، شش ضلعی یا این که دوازده ضلعی)
ساقه (به صورت استوانه یا این که مخروطی)
سرپوش (مربع و هشت گوش که مهم‌ترین نصیب مناره میباشد)
رأس (سایبان یا این که سقف گنبدی مناره).[۳۶]
مناره‌ها غالباً از همین اجزا درست شده‏‌اند؛ ولی در هر حیطه از عالم اسلام از طریق معماری ملی هر حوزه‌ تاثیر پذیرفته‌اند و شکلی خاص به خویش گرفته‌اند. در یک گروه‌بندی کلی، می‌اقتدار تفاوت‌های روشنی در بین مناره‌های مساجد شیعه (به ویژه شیعه ها جمهوری اسلامی ایران) و مساجد اهل سنت (به ویژه در شمال آفریقا) رویت کرد:

مناره‌های اکثری از مساجد شیعی (به‌ویژه در کشور‌ایران) دوتایی ساخته می شوند، [۳۷] در حالی که مناره‌های اهل تسنن و کشورهای غرب اسلامی تک میباشند.[۳۸]
مناره‌های اهل ایران به بر خلاف مناره‌های غرب دنیا اسلام و ترکیه، شکلی مخروطی دارا هستند.[۳۹]
پلکان مناره‌های اهل ایران درون آن جای دارد؛ به مغایر اکثری از مناره‌های غربی که پلکانشان خارج از آن‌ها ساخته می گردد.[۴۰]
در مساجد شمال آفریقا گاهی مناره‌ را جزئی از دیوار مساجد (مانند مسجد قیروان تونس) و گاهی خارج از آن (مسجد جامع سامرا) می‌ساختند. در مساجد کشور‌ایران مناره به صورت سنتی در عمل در ورودی مسجد و یا این که در ورودی تراس آن ساخته می گردد.[۴۱] [یادداشت ۱]
در شمال آفریقا مناره‌ها حجیم و چهارگوش ساخته می‌شد‌ه‌است؛ ولی مناره‌های کشور ایران و بخش ها همجوار به صورت استوانه‌ای لاغر اما رفیع میباشند.[مستلزم منبع]
مصالح و تزئینات
در هر حیطه از عالم اسلام، مناره‌ها با مصالح متفاوتی ساخته می گردد. محققان، مناره‌های مقداری را در عراق برمی‌شمارند که کاملاً از سنگ و گچ درست شده باشد. در شام، الجزایر، مصر و مراکش مصالح مناره غالباً سنگ و گاهی هم سنگ و خشت میباشد. در کشور ایران و افغانستان بنای مناره‌ها معمولاً تنها از خشت و گچ و در هندوستان سنگ و خشت میباشد.[۴۲] با این اکنون برخی از تاریخ‌دانان احتمال داده‌اند که مناره‌های اولیه مساجد کشور‌ایران آجر و گلی بوده‌اند و به همین ادله نابود گردیده‌اند.[۴۳]

کتیبۀ اکثری از مناره‌ها به خط کوفی معمولی و کوفی بنایی میباشد.[۴۴] روی مناره‌های مساجد اهل ایران، کاشی‌کاریهایی با طرح گلهای خُتایی (اسلیمی) نقش بسته میباشد. آورده شده میباشد که اصولاً به همین ادله، مناره را با اسم «گلدسته» نیز حافظه می‌نمایند.[۴۵] مناره‌های میان‌راهی - به ویژه در زمانه غزنوی و سلجوقی - شمال اشعاری با آرزوی تن درستی و پایداری مسافران بوده میباشد.